— Bardhyl Gjoni, pa dyshim, — përfundoi plaka pas një pauze. — Dikur punonte krah për krah me gjyshen tënde në bibliotekë. Pastaj u zhduk pa lënë gjurmë. Tani, ja ku del sërish. Njeri i çuditshëm… por me zemër të mirë, thonë.
Fjolla Gjini e falënderoi dhe u largua ngadalë, me mendjen të turbulluar nga ajo që kishte dëgjuar.
Mbrëmjen e po asaj dite, një trokitje e beftë u dëgjua në derën e saj. Kur e hapi, përballë ishte po ai burrë.
— Më falni që ju shqetësoj sërish, — tha me zë të ulët. — Ka diçka që duhet t’jua dorëzoj. Herën e kaluar nuk pata guxim.
Nga xhepi i palltos nxori një fletore të vogël me kapak lëkure, të vjetruar nga koha.
— Është ditari i gjyshes suaj. Ajo la amanet që të përfundonte vetëm në duart tuaja.
Fjolla e mori me kujdes. Zemra iu përplas fort në kraharor.
— Pse vetëm unë? — pyeti me zë të dridhur.
Bardhyli e pa drejt e në sy.
— Sepse aty janë shkruar të vërteta që mund të përmbysin gjithçka.
Më vonë, Fjolla rrinte ulur në shtrat, me ditarin mbi prehër. Kapaku ishte i gërvishtur, faqet mbanin aromë pluhuri dhe një ngrohtësi të çuditshme, sikur kujtimet të mos ishin shuar kurrë. Hapi faqen e parë dhe njohu menjëherë shkrimin e gjyshes:
“Nëse këto rreshta kanë ardhur tek ti, do të thotë se unë nuk jam më. Duhet ta dish se pasuria që të lashë nuk është rastësi. Ajo lidhet me një sekret të vjetër, të ruajtur për një jetë të tërë. Nuk erdhi nga pensioni, as nga kursimet. Ishte dhuratë nga dikush që e desha, por që nuk duhej të përmendej kurrë. Tani është radha jote. Përdori me mençuri dhe mos përsërit gabimet e mia.”
Një ndjesi e ftohtë i përshkoi trupin. Bardhyl Gjoni kishte heshtur gjithmonë, por e vërteta kishte qenë e pranishme.
Po atë mbrëmje, telefoni i saj ra. Në ekran u shfaq emri i Klajdi Markut. Zëri i tij ishte i ashpër, por arroganca nuk i mungonte.
— Fjolla, mos u sill kështu. Më bli një apartament. Ti ke mjaftueshëm. Përndryshe… jeta është e gjatë, dhe rrugët plot surpriza.
Ajo u drodh. Kjo ishte kërcënim i hapur.
— Nuk je askush për mua, — u përgjigj ftohtë dhe e mbylli telefonin.
Thirrjet pasuan njëra-tjetrën. Më pas, një mesazh i shkurtër: “Do ta paguash.”
Të nesërmen u takua me Bardhylin në një çajtore të vjetër pranë bibliotekës. Ai pinte çaj të zi, duart i dridheshin lehtë.
— Ajo kishte frikë, — tha ai. — Frikë nga familja e burrit tënd. Prandaj i shkroi ato fjalë.
— Pse nuk foli më herët? — pyeti Fjolla.
— Sepse edhe unë isha pjesë e kësaj historie, — pranoi ai. — Unë isha burimi i atyre parave.
Fjolla mbeti pa fjalë.
— Ju…?
— Po. E desha gjyshen tënde. Nuk mund të ishim bashkë, por e ndihmova sa munda. Ishte mënyra ime për ta falënderuar. Tani ato para janë të tuat. Mos lejo askënd t’i marrë.
Ajo pohoi me kokë. Brenda saj përziheshin turpi, dhimbja dhe një forcë e re.
Pas një jave, Mentor Sinani u paraqit në gjykatë. Seancat ishin të rënda, plot akuza dhe zëra të ngritur. Zhaneta Curri luante rolin e viktimës, duke pretenduar se Fjolla “kishte shkatërruar familjen”. Klajdi rrinte me sy të enjtur, duke u përpjekur të fitonte mëshirë.
Por ligji ishte i qartë. Gjykatësi e shpalli vendimin pa ekuivok:
— Trashëgimia nuk ndahet. Pasuria i mbetet Fjolla Gjinit.
Klajdi doli i tërbuar nga salla, duke përplasur derën. Mentori rrinte i ngrirë. Zhaneta qante e mallkonte.
Fjolla, për herë të parë pas shumë kohësh, mori frymë lirshëm.
Bleu një apartament në një pallat të ri. I gjerë, plot dritë, me dritare që shikonin nga oborri ku fëmijët luanin çdo mëngjes. Në sallon kishte një divan të rehatshëm, në kuzhinë një tavolinë të madhe — mjaftueshëm hapësirë për pjata dhe ëndrra.
Bardhyli e telefononte herë pas here, vetëm për të pyetur si ishte. Nganjëherë takoheshin, uleshin në stolat pranë bibliotekës dhe rrinin në heshtje.
Familja e Mentor Sinanit u zhduk nga jeta e saj si një makth i zhurmshëm. Vetëm ndonjëherë, në gjumë, dëgjonte zërin e gjyshes:
“Jeto jetën tënde, Fjollë.”
Dhe Fjolla jetoi.