— …u hodh në mbrojtje vajza. — Ajo është trashëgimia e mamit!
— Hesht, rini! — Gentian Frashëri doli në korridor duke futur njërën dorë në mëngën e xhaketës. — Unë po shkoj në turnin e mbrëmjes. Dafina, kur të kthehem, dua një vendim. Të saktin. Apo do të jesh ti ajo që e shkatërron familjen?
Dera u përplas fort pas tij.
Dafina Pepa u ul ngadalë mbi një stol të vogël kuzhine. “Të shkatërrosh familjen.” Këtë fjali ia kishin përsëritur për gati njëzet vjet. Nuk duhej të pranonte ngritje në detyrë, sepse Gentiani “do të ndihej i poshtëruar”. Nuk duhej të ikte me pushime me shoqet, sepse “gruaja e ndershme pushon vetëm me burrin” — domethënë, në oborrin e Luljeta Dushkut, duke gërmuar patate. Nuk guxonte të blinte parfume të shtrenjta, sepse “për çfarë të duhen, ti rri në shtëpi; për fabrikën mjafton edhe ‘Shipri’”.
Gjithë jetën e kishte kaluar nën hijen e atij “kështu duhet”. Dhe tani, po i njëjti “duhet” kërkonte që ajo t’ia dorëzonte pesëmbëdhjetë milionë lekë një njeriu që e quante kulm burrërie blerjen e një xhipi “Patriot”.
E mori telefonin dhe thirri Vjollca Zenelin, kushërirën e saj. Vjollca punonte në një qendër shërbimi publik dhe ishte e divorcuar, me gjuhë therëse, por mendje të kthjellët.
— Vjollcë, përshëndetje. A ke nevojë për cirk? — pyeti Dafina e lodhur.
— Turne apo premierë e re? — ia ktheu ajo me ironi. — Nga zëri yt, më duket se ka ardhur sërish shfaqja e Luljeta Dushkut.
Dafina i tregoi gjithçka. Nga ana tjetër e linjës u dëgjua vetëm frymëmarrje e rëndë.
— Dafinë, — foli më në fund Vjollca. — Kam një histori për ty. Mësimore. Tek ne punonte Majlinda Marashi. Vajzë e qetë, thuajse e padukshme. Burri i saj? Kopje e Gentianit tënd, vetëm nga profili. Po ashtu “kryefamiljar”. Një ditë Majlinda trashëgoi nga gjyshja një shtëpizë të vogël diku afër Tiranës. E vogël, por e saj. — Vjollca bëri një pauzë, si për të ndezur cigaren. — Dhe burri filloi këngën e njohur: “Nuk bën, duhet ta kalosh në emrin tim, jam burrë, do ta zgjeroj, do investoj”. Majlinda… firmosi. E di çfarë ndodhi pas gjashtë muajsh?
— Çfarë? — pëshpëriti Dafina.
— E shiti shtëpinë. Bleu një apartament të vogël dhe, sigurisht, e regjistroi në emër të nënës së vet. Majlindën e nxori jashtë. I tha: “Ti s’je për mua, je e varfër”. Erdhi tek unë për dokumentet e divorcit, duart i dridheshin, nuk mbante dot stilolapsin. “Si ka mundësi, Vjollcë, — thoshte, — ai ishte… ‘krye’?”
— Dhe ti çfarë i the? — pyeti Dafina.
— I thashë: krye është ai që sjell në shtëpi. Ai që nxjerr nga shtëpia quhet ndryshe. Fillon me “V”. Vjedhës.
Dafina heshti.
— Dëgjo, — vazhdoi Vjollca seriozisht. — Këto janë paratë e tua. Është shansi yt, për veten dhe fëmijët. Gentiani… nëse është burrë, do ta përballojë faktin që gruaja ka para. Nëse jo, nëse është thjesht punëtor fabrike… pse ta mbash një “aset” të tillë? Hiqe qafe. Nuk ka vlerë.
Dafina e mbylli telefonin. U afrua te pasqyra. Nga aty e shikonte një grua 45-vjeçare, e bukur, por e rraskapitur. Afroi kyçin e dorës dhe nuhati parfumin e saj të preferuar, “Amouage”. Temjan, trëndafil dhe liri. E kishte blerë me bonusin e fundit, fshehurazi nga Gentiani.
Në mbrëmje Gentiani u kthye i tërbuar. Turni kishte qenë i rëndë. Era që sillte me vete ishte si të kishte përqafuar gjithë pulat e fermës.
— Epo? — hungëriti që në prag. — Kur shkojmë për prokurën?
Dafina rrinte ulur në kolltuk. E qetë. Fëmijët, duke ndier tensionin, ishin mbyllur në dhomën e tyre.
— Kurrë, Gentian, — tha ajo butë.
— Çfarë?! — u hodh ai. — Çfarë po sajon, moj budallaqe?
— Po planifikoj t’u blej fëmijëve nga një apartament. Që të jetojnë normalisht. Dhe për vete, një studio të vogël.
— Po unë?! — ulëriti ai. — Po xhipi?!
— Ty, — Dafina u ngrit. Zëri i saj mori atë fortësi që klientët e saj e adhuronin, — ty të takon pjesa jote në këtë apartament. Kur të ndahemi.
Gentiani u zverdh.
— Ndarje? Ti… ti… Për para?!
— Jo, Gentian. Jo për para. Për xhipin “Patriot”.
Ai nuk e kuptoi ironinë. Mori telefonin. — Mami! Ajo po na tradhton! Do të ndahet!
Çfarë ndodhi më pas ishte si një shfaqje e keqe provinciale. Luljeta Dushku mbërriti pas dyzet minutash, duke hyrë në apartament si stuhi.
— E pacipë! — bërtiti ajo, pa i hedhur sytë fare nga fëmijët. — Do ta zhveshësh djalin tim nga gjithçka?!
— Luljeta Dushku, — u përgjigj Dafina me qetësi, — unë po i lë gjysmën e pasurisë së përbashkët. Këtë apartament. Trashëgimia ime…
— Çfarë trashëgimie?! — ndërhyri Gentiani. — E ke marrë në martesë, pra është e përbashkët!
— Baba, hap Kodin e Familjes, — tha Rei Basha, që kishte dalë me laptop në dorë. — Neni 36. Pasuria e fituar me trashëgimi është pronë personale. E mamit.
Luljeta Dushku e pa nipin sikur ta kishte tradhtuar.
— U bëre i zgjuar, ë? Si e ëma… mollë nga pema…
— Faleminderit për komplimentin, — buzëqeshi Dafina.
— Dafina! — Gentiani hodhi kartën e fundit. — Unë… unë të dua!
Dafina qeshi lehtë. — Dashuria nuk është “ma jep”. Dashuria është “merre”. Ti më ke dhënë ndonjëherë diçka, përveç halleve nga fabrika?
Ishte goditje përfundimtare. Gentiani u kap për kraharor. Luljeta u turr të kërkonte pika.
— Do ta çosh në varr! — fërshëlleu ajo.
— Delikat, — pohoi Dafina. — Gentian, po paraqes kërkesë për divorc. Dhe për ndarjen e kësaj banese.
— Nuk ta jap divorcin! — bërtiti ai, tashmë “i shëruar”.
— Do ta japësh, — tha ajo me shpatulla. — Tani, më duhet të pushoj. Nesër kam ditë të vështirë. Luljeta Dushku, nuk ju përcjell. Mendoj se Gentiani sonte do të flejë tek ju.
Luljeta mbeti me gotën në dorë, duke e kuptuar se situata kishte marrë një drejtim nga i cili nuk kishte më kthim.