…dhe deri në fund të jetës së tij ai njeri u përplas me grushta e me shishe, pa ditur tjetër rrugë. Por jo, nuk ishte vetëm kaq. Që në fëmijëri, përballja me atë përbindësh kishte lënë një çarje të thellë brenda Oltianit, diçka ishte thyer përgjithmonë dhe nuk u ndreq kurrë.
Atë natë, dy gra qanin pa pushim, derisa sytë iu thanë nga lotët.
— Qëndro, Gresa, — i tha Luljeta me zë të prerë. — Nuk ju le të ikni askund.
— Jo, s’bën, — ia ktheu ajo e trembur. — Ai do të vijë këtu, e pastaj do ta pësoni edhe ju.
— Le të guxojë vetëm një herë…
— Jo, Oltiani s’do na lërë të jetojmë rehat.
Pas një heshtjeje të gjatë, Luljeta foli sërish, më butë:
— Atëherë vij me ju. Pa ju s’ia dal dot, as pa ty, as pa Rein. Gjithë jetën kam ëndërruar një vajzë, por babai i Oltianit ma shoi atë ëndërr… e rrahu aq keq vajzën time të madhe, sa s’më la shpresë.
Sa shumë vuajta për ty, Gresa, sa lot derdha… por vjehrra ime më tha se ndoshta ishte për të mirë: më parë fshihesha me një fëmijë, tani do të ishin dy…
Që atëherë, Luljeta e ruante Oltianin nga larg, e vështronte çdo shenjë, lutej që errësira brenda tij të mos shpërthente. Por jo… nuk arriti ta ndalte.
Oltiani nuk vinte më në shtëpi. Shkonte në punë dhe prej andej tek e dashura e radhës, netët i kalonte nëpër pije e qejfe.
Ndërkohë, Luljeta e ndihmoi Gresën të punësohej në një fabrikë qepjeje. Më pas shiti shtëpinë e vjetër dhe, me ndihmën e fqinjëve, bleu një tjetër për vajzën. Vetë mori një shtëpi diku tjetër, të cilën e regjistroi në emër të Gresës dhe Reit.
Oltianit nuk i tregoi kurrë se ku jetonin. Ajo vetë shkonte tek ai një herë në javë. E mëshironte, nuk e qortonte — ç’dobi kishte qortimi?
— Nënë… ku janë Gresa dhe djali im? — belbëzonte ai. — Do ta marr djalin, sidoqoftë…
— Shko fli, Oltian, — i thoshte ajo. — Më ke premtuar, a e mban mend?
— Kam premtuar… dhe do ta mbaj fjalën…
Kështu vazhdoi jeta. Gresa dhe Rei jetonin me nënën e Oltianit, ndërsa ai endej nga një grua tek tjetra.
Luljeta vinte rregullisht: lante, gatuante, pastronte. Ç’do t’i bësh, ishte djali i saj.
Herë pas here vinte edhe Gresa, sillte Reinin. Oltiani gëzohej, e shtrëngonte djalin, lutej para Gresës, por ajo nuk e fali. Frika ishte më e fortë. Dhe kishte të drejtë — kështu thoshte edhe vjehrra.
Gresa punonte ditën në fabrikë, ndërsa mbrëmjeve qepte për vajzat elegante të qytetit. Para nuk mungonin kurrë.
Dhe diçka tjetër… Luljeta e mësoi të lexonte. Më parë, Gresa dinte vetëm të shihte figurat.
Kështu kaloi gjithë jeta.
Rein e shkolluan, Luljeta u nda nga jeta, dhe Gresa nisi të shkonte vetë tek Oltiani, një herë në javë, ashtu siç kishte bërë më parë ajo. Deri në fundin e tij…
Rei u martua me një vajzë të mirë, Hana Begaj. Gresa i shikonte, buzëqeshte, nuk ndërhynte me këshilla, por ndihmonte nusen e re me takt, duke i treguar si bëhen gjërat pa e lënduar.
— Sa nënë e mirë që ke, — i pëshpëriste Hana Reit. — Më kishin frikësuar me vjehrrat, por e jotja është bekim.
Gresa priti nipërit e më pas stërnipërit.
I vëzhgonte djemtë me kujdes, nga frika se mos trashëgonin gjakun e keq, por Zoti e kurseu familjen.
Nusave u linte gjithmonë një porosi: të jenë vigjilente dhe, nëse shohin shenja, të largohen menjëherë — disa gjëra nuk rregullohen më.
Por historia nuk u përsërit. Kohët kishin ndryshuar.
Sot, të gjithë pasardhësit e kujtojnë Gresën, ashtu si edhe gjyshen Luljeta. Shpesh i ngatërrojnë, mendojnë se Luljeta ishte nëna e Gresës. Jo… ishte vjehrra e saj. Vjehrrë, por më e mirë se një nënë e vërtetë — ja pra si qenka “ajo e ftohta”.