Diella e pa drejt në sy. Në vështrimin e saj nuk kishte më zemërim, por lodhje të thellë.
— Krenar… — foli më në fund, me një zë të qetë që i dridhej lehtë. — A ke menduar ndonjëherë nëse më do vërtet?
Ai u shtang.
— Ç’pyetje është kjo? Sigurisht që të dua!
— Atëherë pse nuk the asnjë fjalë kur nëna jote më fyeu?
Krenari u ul ngadalë në stol pranë derës, sikur këmbët t’i ishin rënduar papritur.
— Ta kam thënë… nuk duhej të fliste ashtu…
— Tani po e thua. Dje heshtje. Dhe jo vetëm dje. Prej tridhjetë e pesë vitesh, Krenar. Prej tridhjetë e pesë vitesh ti hesht.
Ai kaloi dorën mbi ballë, i hutuar.
— Është nëna ime… si mund t’i kundërvihem ashpër?
— Pra, asaj nuk mund t’i flasësh. Po mua mundesh?
— Nuk është njësoj…
— Është pikërisht e njëjta gjë! — u ngrit ajo. — Edhe unë jam njeri. Kam ndjenja. Më dhemb kur më poshtërojnë.
Ai uli sytë, duke mos gjetur përgjigje.
— E di çfarë? — vazhdoi Diella, më e përmbajtur. — Në një pikë ajo ka të drejtë. Unë kam ndryshuar.
— Në ç’kuptim?
— Dikur kisha frikë. Kisha frikë të mos të lëndoja ty, të mos e mërzisja atë. Mendoja se, nëse duroja, një ditë do të më pranonte si të barabartë.
— Po ajo të ka pranuar!
Diella buzëqeshi me ironi.
— Më ka toleruar si shërbyese. Si dikë që duhet të rrijë e qetë dhe të bëjë çfarë i thuhet.
— Po e tepron…
— Jo, nuk po e teproj! — u ul përballë tij dhe i kapi duart. — Dëgjoje mirë këtë që po të them.
Ai pohoi me kokë.
— Jam lodhur duke qenë gjithmonë unë fajtore. Jam lodhur duke dhënë shpjegime për çdo fjalë. Jam lodhur të jetoj në një shtëpi ku nuk ndihem e respektuar.
— Unë të respektoj!
— Atëherë pse nuk më mbrojte? A të kujtohet ndonjëherë, qoftë edhe një herë, që t’i kesh thënë Zhaneta Marashit: “Mjaft”?
Krenari heshti gjatë. Frymëmarrja e tij u bë më e thellë.
— Ndoshta… jam mësuar kështu, — pranoi më në fund.
— Pikërisht. Ti je mësuar. Unë jo më.
Sytë e tij ranë mbi valixhen pranë divanit.
— Do të largohesh vërtet?
— Nuk e di, — tha ajo sinqerisht. — Varet nga ti.
— Nga unë?
— Nuk dua ta shkatërroj familjen. Por nuk mund të vazhdoj si deri sot. Kjo mënyrë jetese ka marrë fund.
— Si e mendon ndryshe?
— Dua të kem një bashkëshort, jo një djalë që i bindet verbërisht së ëmës. Dua që fjala ime të peshojë në këtë shtëpi. Dhe dua që askush të mos japë urdhra këtu brenda, përveç nesh.
— Ajo nuk jep urdhra…
— Jep. Dhe ti e di shumë mirë.
Krenari u ngrit dhe nisi të ecte nëpër dhomë, i trazuar.
— Si t’ia shpjegoj këtë? Ajo është mësuar të jetë në qendër…
— Atëherë le të mësohet ndryshe. Është koha.
— Është e lehtë për t’u thënë…
Diella iu afrua dhe i foli butë, por prerë:
— Zgjidh. Ose do ta drejtojë ajo jetën tonë, ose do ta drejtojmë ne. Nuk ka rrugë të mesme.
Heshtja zgjati. Pastaj ai u kthye nga ajo dhe e përqafoi fort.
— Në rregull. Do të përpiqemi.
— Çfarë do të përpiqemi?
— Të jetojmë sipas mënyrës sonë. Pa ndërhyrje.
— Edhe nëse ajo mërzitet?
— Do të mërzitet, pastaj do t’i kalojë. Ku do të shkojë?
Për herë të parë atë ditë, në fytyrën e Diellës u shfaq një buzëqeshje e lehtë.
— Atëherë po e çoj valixhen në dhomë?
— Çoje.
Ajo e mori dhe nisi të sistemojë rrobat sërish në dollap. Krenari qëndroi në prag dhe e vështronte në heshtje.
— Diella?
— Po?
— Supa e djeshme ishte e mirë, apo jo?
Ajo e pa me një vështrim të ngrohtë.
— Ishte shumë e mirë.
— Ashtu mendova edhe unë. Mamasë thjesht i dukej ndryshe.
Mbrëmjen e po asaj dite, telefoni ra. Zhaneta Marashi kërkonte të fliste me të birin. Biseda zgjati gjatë; zëri i saj dëgjohej i tensionuar edhe nga larg. Diella kapte vetëm përgjigjet e Krenarit.
— Jo, mami, nuk u grindëm… Po, çdo gjë është në rregull… Askush s’po të përjashton… Thjesht duhet të biem dakord për disa gjëra… Si për çfarë? Për mënyrën si sillemi me njëri-tjetrin…
Kur mbylli telefonin, ai u kthye nga Diella.
— Do të vijë nesër. Do të flasë.
— Le të vijë, — tha ajo me qetësi. — Por kësaj here do të flasim ndryshe.
— Ndryshe si?
— Si njerëz të barabartë. Unë nuk jam më vajza e re që duhet edukuar.
Ai tundi kokën.
— E kuptoj.
Dhe Diella e ndjeu se diçka kishte lëvizur brenda tyre. Ndoshta jo gjithçka, ndoshta jo përgjithmonë. Por mjaftueshëm sa për t’i dhënë frymë shtëpisë.
Pas shumë vitesh, për herë të parë, ajo u ndje vërtet në shtëpinë e saj.