«Gruaja duhet të durojë», tha Ilir Qosja, duke ngritur gishtin tregues lart sikur po kontrollonte drejtimin e erës në hapësirën e mendjes së vet. «Arjana Begaj, gruaja është enë durimi. Burri është forca që çon përpara.»
Në atë çast ai më ngjante jo me ndonjë “forcë zhvillimi”, por me një brumë të ardhur tepër, që fryhet e fryhet dhe rrezikon të derdhet nga tenxherja duke bërë pis gjithë sobën. Unë rrija me garuzhdën në dorë dhe shihja në heshtje si apartamenti im, që deri dje më dukej strehë e ngrohtë, po shndërrohej në skenë tragjedie antike — vetëm se dekori ishte një pallat i vjetër dhe aktorët dukeshin si trupë teatri e falimentuar.
— Dhe kjo, e përkthyer nga fjalori yt pompoz në gjuhë njerëzore, çfarë do të thotë? — e pyeta, duke trazuar supën.
Iliri mbushi kraharorin me ajër si zhytës para se të hidhet në humnerë.
— Do të thotë që mami do të vijë të rrijë me ne. Një muaj. Ndoshta dy. Atje ndihet vetëm, kurse këtu kemi energji të mirë. Dhe ti, si bashkëshorte e mençur, duhet të tregosh përulësi.
Lajmi më ra mbi kokë si tullë e hedhur nga kati i pestë. Nexhmije Çuko ishte grua e rëndë, në të gjitha kuptimet e fjalës. “Vetmia” e saj zakonisht fillonte pasi zihej me gjithë lagjen brenda një rrezeje prej tre blloqesh dhe përfundonte kur i duhej një viktimë e re për debat. Zakonisht unë.
— Ilir, — fola qetë, me tonin e një sapieri që e di se teli i kuq tashmë është prerë dhe ora po numëron mbrapsht. — Ne kemi dy dhoma. Në njërën flemë ne, ndërsa tjetra është kantier që ti e quan “projekt zhvillimi” prej tre vitesh. Ku do të flejë mamaja jote? Në korridor, si roje besnike?
Ai gërhiti me indinjatë.
— Në dhomën tonë. Ne kalojmë në sallon, në divan. Mos u trego egoiste! Nëna është e shenjtë. Gruaja duhet të durojë dhe të zbusë cepat.
Arjana hodhi sytë nga dhoma ku dritaret ishin mbuluar me plastmas, divani shtyrë pas murit dhe ajri mbante erë pluhuri e gëlqereje. Dyshemeja ishte e mbuluar me shtresë të bardhë që ngjitej pas çorapeve. Iliri as që e ngriti kokën nga telefoni.
— Atëherë, dëgjo: sot e pastron gjithçka. Asnjë grimcë pluhuri. Fshesë, leckë, çarçafë të pastër. Dhoma duhet të jetë gati, e kuptove?
E tha me zërin që përdorte me ustallarët, ndonëse “punimet e përkohshme” zgjatnin pafund dhe pastrimin duhej ta bënte gjithmonë Arjana. Pikërisht aty vendosa: do t’i zbus cepat. Me letër zmerile. Drejt e në krenarinë e tij.
Të nesërmen, Nexhmije Çuko nuk hyri në shtëpi — ajo e pushtoi. Si një ushtri e lashtë që zbarkon me plaçka, vetëm se në vend të kuajve kishte çanta me kuadrate, kavanoza dhe triko me erë naftaline.
— Uf, sa mbytëse e keni këtu, — tha që në prag, duke vështruar korridorin si skenë krimi. — Dhe këto tapete… ngjyrë e pakuptimtë. Arjana, nuk ke fare shije?
Unë buzëqesha si stjuardesë që përpiqet të ruajë qetësinë kur një pasagjer i kërkon të hapë dritaren e avionit në lartësinë dhjetë mijë metra.