— Ti vërtet e solle këtë në shtëpi tani? — Elira Dauti e vendosi qesen mbi stol, sikur brenda të mos kishte ushqime, por paturpësinë e dikujt të paketuar me celofan. — Marsel Elezi, më thuaj që nuk është ai djathi që kushton dy mijë Lekë.
— Mos ia nis që te dera, — Marseli hoqi këpucët, shkundi xhaketën dhe hyri në kuzhinë. — Nesër vijnë mamaja dhe babai. Ta kam thënë.
— Ti the se do merrje “diçka për çaj”. Me sa duket, fjalorët tanë nuk përputhen. Në timin, “për çaj” do të thotë biskota dhe limon. Në tëndin — salmon, proshutë e thatë dhe djathë që kushton sa gjysma e xhupit tim të dimrit.
— Elira, mos u bëj qesharake. Proshuta ishte me ulje.
— Qesharake unë? Unë po turpërohem? — ajo nxori faturën dhe e sheshoi me pëllëmbë mbi tavolinë. — Njëzet e shtatë mijë e katërqind Lekë. Me ulje, patjetër. Faleminderit dyqanit, na shpëtoi nga luksi i tepërt.
— Mamaja ka tension. Nuk i bën mirë të shqetësohet. Do vijnë, do shohin frigoriferin bosh dhe do fillojnë me pyetje. Më duhet mua kjo?
— Po mua më duhet të jetoj nëntë ditë deri te paradhënia vetëm me hikërror? Na kanë mbaruar patatet, Marsel. Vaji i lulediellit është në fund të shishes. Kotlete kam parë për herë të fundit kur fqinja poshtë priste ashensorin me një qese mishi në dorë.
— Epo, nuk do vdesim.
— Ti e thua lehtë “nuk do vdesim”, sepse në mensën e punës ha supë, gjellë të dytë dhe komposto. Unë rri gjithë ditën në këmbë në sallon, buzëqesh para grave të huaja që provojnë fustan tetë mijë Lekësh dhe pyesin nëse i shëndosh. E di çfarë hëngra sot? Bukë me majonezë. As sanduiç jo. Bukë. Me majonezë. Sepse sallami mbaroi pardje.
— Elira Dauti, boll bëre teatër.
— Ky nuk është teatër. Teatri fillon nesër, kur t’i ulësh prindërit në tavolinë dhe të luash rolin e zotërisë së shtëpisë. “Mami, provo troftën. Babi, merr pak nga kjo prerja. Ne jemi mirë, jetojmë normalisht.” Pastaj do më thuash mua: “Do durojmë deri te rroga.” E di përmendësh këtë serial; vetëm se çdo episod del më i varfër se tjetri.
Marseli hapi frigoriferin, hodhi një sy brenda dhe e mbylli menjëherë.
— Ti po e fryn qëllimisht.
— Jo, unë po i numëroj paratë me qëllim. Shiko. — Elira derdhi nga portofoli disa monedha dhe tri kartëmonedha të zhubrosura. — Një mijë e nëntëqind Lekë. Për dy veta. Për nëntë ditë. Dritat e uji ende s’janë paguar, internetin do na e presin pasnesër, çizmet e mia janë çarë te qepja. Por s’ka gjë, nesër mamaja jote do ta marrë vesh që ne dimë të blejmë mango.
— Mamaja nuk duhet ta kuptojë që jemi ngushtë.
— Pse?
— Sepse nuk duhet.
— Argument i shkëlqyer. Gati-gati juridik.
— Sepse gjithë jetën më ka thënë se burri duhet ta mbajë shtëpinë. E kupton? Jo të ankohet, jo të qajë hallin, por ta mbajë.
— Shtëpia nuk mbahet me salmon. Shtëpia mbahet me mend.
— Tani po përpiqesh enkas të më poshtërosh?
— Po ti çfarë ke bërë me mua këto dy vjet? Vetëm se e ke mbështjellë më shtrenjtë.
Marsel Elezi u kthye menjëherë nga ajo.
— Unë të poshtëroj? Unë punoj, sjell para në shtëpi, paguaj qiranë, rregulloj makinën. Mendon se mua më pëlqen të numëroj çdo qindarkë? Mendon se nuk i shoh çmimet? Unë thjesht dua që prindërit të vijnë dhe të kalojmë një mbrëmje si njerëz.
— Si njerëz është supë, pulë, sallatë, byrek. Si njerëz është kur, pasi ikin mysafirët, mbeten para për të jetuar. Për ty “si njerëz” do të thotë tavolinë që kërcet nga pjatat, gruaja mezi mbahet në këmbë pranë sobës dhe pastaj, deri në fund të muajit, ne nuhasim kutitë bosh.
— Të vjen keq për prindërit e mi?
— Më vjen keq për shfaqjen tënde.
— Mos guxo të flasësh kështu.
— Mos guxo ti të bësh sikur kjo ka të bëjë me dashurinë për prindërit. Dashuri është t’i telefonosh nënës, ta pyesësh si i dolën analizat, ta çosh babanë te doktori, t’i ndihmosh me shtëpinë e fshatit. Jo të zbrazësh karkaleca mbi tavolinë dhe të rrish si monument i suksesit tënd imagjinar.
— Ti e ke ngaqë nëna jote është mësuar me varfërinë. Për të edhe çaji me kulaç është festë.
Elira heshti. Në kuzhinë u dëgjua fërshëllima e frigoriferit të vjetër, sikur edhe ai të ishte ndier në siklet.
— Përsërite, — tha ajo me zë të ulët.
— Nuk desha ta them ashtu.
— Jo, e the pikërisht ashtu. Nëna ime, sigurisht, nuk blinte djathë dy mijë Lekësh. Ajo më rriti e vetme; pas turnit në postë shkonte dhe lante shkallët e pallateve. Dhe po, në shtëpinë tonë nuk kishte kurrë peshk të kuq. Por te ne askush nuk e detyronte tjetrin të rrinte pa ngrënë për hir të një pamjeje të bukur.
— Elira…
— Mos më prek.
— Nesër vijnë prindërit. Nuk dua skandal.
— As unë nuk dua ta pres nesër turpin tënd festiv në kubikë.
— Ti do gatuash. Mos u sill si fëmijë.
— Unë do gatuaj?
— Po. Ramë dakord që, kur të vijnë prindërit, ti merresh me kuzhinën.
— Nuk kemi rënë dakord për asgjë. Ti vendose, unë heshta, sepse isha budallaqe.
— Tani mos ia nis me këto.
— Pikërisht tani duhet. Dje më the: “Mamaja e do rosën, bëje siç duhet.” Nuk më kërkove. Nuk më pyete nëse kisha fuqi. Thjesht më dhe detyrë.
— Ke ditë pushimi.
— Kam ditë pushimi sepse gjashtë ditë kam punuar në këmbë. Pushimi nuk është turn falas në restorantin me emrin e mamasë sate.
— Ti çdo gjë e kthen përmbys.
— Kurse ti çdo gjë e lustron.
Ai deshi të përgjigjej, por telefoni në xhep i ra. Në ekran u shfaq: “Mami”.
— Po, mami. Po, i bleva. Jo, gjithçka në rregull. Elira nesër do t’i bëjë të gjitha. Sigurisht, rosën e mora. Po, edhe tortën. Çfarë? Jo, mos u shqetëso, nuk jemi në hall. Mami, pse ia nis tani? Jemi mirë. Po, të puth.
Elira e vështronte aq ngultas, sa Marseli nuk e vuri menjëherë telefonin mbi tavolinë.
— “Elira do t’i bëjë të gjitha”, — përsëriti ajo. — Sa bukur. Po Elirën kush e pyeti?
— Ti e kupton vetë, nuk mund t’i thosha se ti nuk do.
— Po pse nuk mund t’i thoshe të vërtetën? “Mami, tani nuk kemi mundësi të shtrojmë gosti. Ejani, do hamë diçka normale, shtëpie.” Çfarë do ndodhë? Do bjerë qielli? Do dalë kryeministri me deklaratë?
— Ti nuk e njeh nënën time.
— Përkundrazi, e njoh shumë mirë. Ajo do vijë, do ulet, do hedhë sytë mbi tavolinë, do gjejë një qime mbi mbulesë, do thotë që kastravecët janë prerë trashë, do më pyesë pse nuk i rregulloj perdet dhe, në fund, do psherëtijë: “Marseli im, ti je djalë i mbarë.” Dhe ti do ndriçosh gjithë mbrëmjen si dritat e pemës së Vitit të Ri të blera me kredi.
— Mjaft, Elira. M’u shpif.
— Edhe mua.
— Çfarë të është shpifur edhe ty?
— Të jem dekor në shfaqjen tënde.
Ai shkoi në dhomë. Nuk e përplasi derën, por e mbylli me aq kujdes, sa ishte më keq se përplasja.
Elira mbeti vetëm në kuzhinë. Mbi tavolinë ishin qeset: peshku, djathi, zarzavatet, frutat e pyllit, rosa e ftohur, kutia e tortës. Të gjitha të bukura, të kushtueshme, të huaja. Në lavaman qëndronte një filxhan me bisht të krisur; pranë dritares thaheshin dy palë çorape; radiatori kërciste si një sahat i vjetër që mat durimin e dikujt tjetër.
Ajo mori faturën, e palosi më dysh, pastaj edhe një herë tjetër. Brenda saj kishte zbrazëti dhe qetësi. Nuk ishte zemërim. Nuk ishte fyerje. Thjesht diçka u mbyll me një kërcitje të thatë, si bravë.
Në mëngjes, Marsel Elezi u ngrit herët, i gjallë dhe i zënë me punë.
— Elira, unë po iki në punë. Dëgjo mirë. Rosën marinoje menjëherë, peshkun prite pak para se të vijnë, djathin nxirre nga frigoriferi një orë më herët që t’i hapet shija. Sallatat mos i bëj shumë të rënda, mamaja është në dietë tani, por te sallata ruse hidh majonezë siç duhet, jo atë të lehtën tënde. Tortën mos e prek, ka mbishkrim. Unë vij nga ora gjashtë. Prindërit në shtatë.
— Mhm.
— Më dëgjove?
— Të dëgjova.
— Dhe mos rri me atë fytyrë. Të lutem. Një mbrëmje të vetme mund të sillesh normalisht?
— Mundem.
— Ja pra, shumë mirë. Elira, ti je grua e zgjuar. E kuptoj që je lodhur, por janë prindërit. Nuk janë të huaj.
— Sigurisht.
— Pasi të ikin, do të të blej diçka. Çizme, për shembull.
— Me cilat para?
— Do ta rregullojmë.
— Ju, si me magji, gjithmonë e rregulloni disi. Kryesisht me mua.
— Po ia nis prapë?
— Jo. Po e mbyll.
— Çfarë po mbyll?
— Bisedën.
Ai u vrenjt, por ishte me nxitim.