— Të lutem, moj Arjana, ç’janë këto pesëdhjetë mijë? A i ke parë fitimet në raportet e saj? — zëri i vjehrrës, Nexhmijes, çau qetësinë e mbrëmjes në kuzhinë si thikë e mprehtë. Arjana ngriu në korridor, ende pa arritur të hiqte këpucën e dytë. — Ajo nusja jote, fshehurazi, paska blerë vilë në Shkodër, ndërsa ju këtu hani makarona. Po ta them unë: ajo as ty, as mua nuk na llogarit për njerëz.
Arjana mbeti në vend, me qesen e ushqimeve të shtrënguar pas gjoksit. Brenda kishte bukë dietike, gjizë pa yndyrë, zarzavate të freskëta — gjërat e zakonshme për darkën e familjes. Në fund të qeses ishte edhe një kuti me çokollata të shtrenjta për Nexhmijen, ato që Arjana i blinte gjithmonë “kot, për çaj”, sepse e dinte që vjehrra ishte mësuar me to. Tani ajo kuti, e marrë me dëshirë të sinqertë për ta kënaqur, iu duk si një lëmoshë qesharake.
Në kuzhinë ra një heshtje e rëndë. U dëgjua vetëm tingëllima e lugës që prekte buzën e filxhanit. Ishte Endriti, burri i saj, që përziente sheqerin me nervozizëm. Kështu bënte gjithmonë kur e ëma niste avazin e saj të preferuar.
— Mami, mjaft tani, — tha më në fund Endriti, me një zë të lodhur, por pa asnjë forcë kundërshtimi. Ishte ai lloj toni që nuk kërkon të ndalësh dikë, por vetëm ta bindësh të flasë më ulët. — Çfarë vile? Ajo punon si e marrë prej dhjetë vitesh. Nëse ka fituar diçka, e ka fituar me djersën e vet.
— Me djersën e vet! — Nexhmijeja nxori një të qeshur përçmuese. — Po ti çfarë po bën gjithë ditën në kantier? Ti je inxhinier, biri im! Po ajo ç’është? Tregtare! Nuk ka lëvizur as gishtin, erdhi te gjëja gati. Rri në sallonin e saj, merret me thonj, ndërsa ti mbledh thërrimet pas saj.
Arjana mbylli sytë për një çast. Pra kështu qenkësh. Dhjetë vjet punë, nga hiçi, për të ngritur një rrjet sallonesh bukurie, duke nisur nga një bodrum i vogël me qira, përmblidheshin me fjalët: “merret me thonj”. Ndërsa burri i saj, që prej dymbëdhjetë vitesh rrinte në të njëjtin pozicion në një zyrë arkitekture me rrogë të qëndrueshme prej shtatëdhjetë mijë lekësh, quhej njeri që “këputej në punë”.
Ajo e përplasi derën e hyrjes me forcë, që prania e saj të mos linte më vend për dyshim.
— Erdha, — tha me zë të lartë, duke hyrë në dhomën e ndenjjes pa hedhur sytë nga kuzhina. — Do hajë darkë njeri?
Nga kuzhina doli menjëherë Nexhmijeja. E mbushur, hijerëndë, me flokët të ngritur lart në një model që e bënte të ngjante me një divë opere në pension. Ajo ngriti duart me një teatralitet të lodhshëm.
— Oh, Arjanë e dashur, pikërisht për ty po flisnim! Po të lavdëronim. Po i thosha Endritit sa fat ka pasur me gruan. Edhe e bukur, edhe e zgjuar, edhe fiton mirë.
Arjana e pa drejt në sy. Sytë e saj të çelët, paksa të dalë, mbanin në thellësi diçka të errët e të ngjitshme. Nuk ishte dashuri. As urrejtje e pastër. Ishte zili.
— Faleminderit, Nexhmije, — iu përgjigj thatë Arjana, duke hyrë në kuzhinë. — Jam e lodhur, le t’i lëmë mirësjelljet. E dëgjova çfarë thatë.
Endriti kishte ngrirë pranë dritares, me filxhanin në dorë. Fytyra e tij ishte fytyra e një njeriu që do të donte, me gjithë shpirt, të ndodhej diku shumë larg. Në Antarktidë, për shembull. Ose në fund të ndonjë galerie miniere.
— Çfarë dëgjove, saktësisht? — pyeti vjehrra me sfidë, duke ndërruar menjëherë taktikë.
— Për vilën në Shkodër, — tha Arjana, ndërsa nxirrte ushqimet mbi tavolinë. Lëvizjet i kishte të qeta, por duart i dridheshin lehtë nga tensioni. — Për makaronat. Për faktin që unë nuk ju quaj njerëz.
— Po nuk është e vërtetë? — Nexhmijeja vuri duart në mes.
Ky ishte çasti ku gjithçka mund të thyhej. Një sekondë më parë, e gjithë situata ende mund të kthehej në një shaka të trashë, në një “jo, nuk e kisha ashtu”. Arjana priti. Hodhi sytë nga Endriti. Ai nuk foli. Vështronte filxhanin e vet sikur aty brenda të ishte fshehur, të paktën, një hartë thesari.
— Çfarë nuk është e vërtetë? — pyeti Arjana me zë të ulët.
— Asgjë nuk është e vërtetë! Mendon se je ndryshe nga të tjerët? Kujton se, ngaqë ke ca para më shumë, je bërë mbretëreshë? Po faktin që unë dhe i ati i Endritit kemi punuar gjithë jetën në fabrikë për t’i blerë atij këtë apartament, e ke harruar? Ku do të jetonit ju tani, po të mos ishim ne?
Arjana u kthye nga ajo. Ngadalë. Shumë ngadalë. Si një sustë e shtrënguar që lirohet vetëm nën kontroll të rreptë.
— Nuk e kam harruar, Nexhmije. Këtë apartament e keni blerë ti dhe Iliri. Dhe unë ju kam qenë pafundësisht mirënjohëse. Prandaj, kur para pesë vitesh bëmë rikonstruksionin e plotë, unë futa aty të gjitha kursimet e mia — një milion e gjysmë lekë. E mora një shtëpi me pamje të vjetër, si e gjyshes, dhe e ktheva në një banesë moderne. Atëherë thatë “faleminderit” dhe të nesërmen e harruat. Kurse kredinë për punimet e mbylla pas dy vitesh. Vetë. Pa asnjë ndihmë nga ju.
Nexhmijeja mbeti e shtangur. Ajo nuk ishte mësuar t’i kthehej fjala. Në familjen e saj, rregulli kishte qenë gjithmonë i thjeshtë: “mami foli, të gjithë ranë dakord”. Endriti vazhdonte të rrinte në heshtje.
— Ah, pra kështu paske vendosur të flasësh! — shpërtheu vjehrra, duke i shtrënguar duart pas gjoksit, sikur fjalët ta kishin goditur në zemër.