— Mirë atëherë. Ejani pak më herët, në nëntë e gjysmë. Do të keni kohë t’i shqyrtoni.
Të nesërmen mbërrita para orës së caktuar, rreth 09:20. Zyra noteriale ndodhej në një godinë të vjetër në Rrugën e Durrësit, në Tiranë. Në derë ishte një pllakë metalike ku lexohej: “Notere Ornela Peshkatari”.
Brenda ndihej aromë letre të vjetër dhe kafeje të sapobërë. Pas banakut qëndronte e njëjta grua me të cilën kisha folur një ditë më parë. Sapo më pa, më përshëndeti me një tundje të lehtë koke.
— Dokumentet për Denisa Qosjen, — thashë duke iu afruar.
Ajo nuk foli; më zgjati një dosje të trashë kartoni. E hapa dhe nisa të lexoj me kujdes. Faqja e parë ishte një formular standard për rishpërndarje pjese pronësie. E dyta — po aq rutinë. Por te e treta…
E lexova dy herë. Pastaj edhe një herë tjetër, për t’u siguruar që nuk po e kuptoja gabim.
Ishte deklaratë për t’u regjistruar si garantuese e një kredie bankare. Shuma: tre milionë lekë. Huamarrëse: Drita Nushi.
— Kjo… çfarë është saktësisht? — ngrita sytë e habitur.
Gruaja pas banakut më shikoi me një keqardhje të dukshme.
— Vjehrra juaj po merr kredi. Ju do të figuronit si garantuese. Nëse ajo nuk shlyen këstet, barra bie mbi ju.
— Por ajo më foli për kalim pjese pronësie!
— Edhe ajo përfshihet. Shikojeni faqen e pestë. Ju kalon një pjesë të apartamentit, ndërsa në këmbim ju bëheni garantuese për bankën.
Fillova të shfletoj më tej. Vërtet, kishte një akt-dhurimi për një të tretën e banesës. Por dokumenti kryesor ishte marrëveshja e garancisë për kredinë tre milionë lekë, me afat shlyerjeje shtatë vjet.
— Pse ma thatë dje? — e pyeta me zë të ulët.
Ajo hodhi një sy nga dera e mbyllur e zyrës së noteres.
— Kam një vajzë në moshën tuaj. Do të doja që dikush ta paralajmëronte po të ishte në vendin tuaj. — U afrua pak dhe uli zërin. — Drita Nushi ka marrë tashmë dy kredi të tjera. Ka vonesa në pagesa. Bankat telefonojnë shpesh këtu për të gjetur garantues.
Në atë çast dera u hap dhe në prag u shfaq vetë noterja Ornela Peshkatari, një grua e gjatë me vështrim të ftohtë.
— Iliriana, përse po i jepni dokumentet klientit pa praninë time?
— Zonja kërkoi t’i lexojë më parë.
Noterja më vështroi me një shikim matës.
— A ju duken të qarta aktet?
— Mjaftueshëm. Nuk kam ndërmend të firmos.
Tiparet e saj u tendosën.
— Por zonja Drita i ka kryer tashmë pagesat për shërbimin…
— Është çështje e saj. Unë nuk pranoj të jem garantuese.
Dola nga zyra me hapa të shpejtë dhe u ula në një stol në oborr. Duart më dridheshin. Tre milionë lekë. Shtatë vite detyrim. Vjehrra po përpiqej të më varte në qafë kredinë e saj, duke e mbështjellë si “dhuratë” me një pjesë apartamenti.
Telefoni më ra. Ishte Drita Nushi.
— Denisë, ku je? Është dhjetë e pesë, po të presim!
— Isha te noterja. Lexova dokumentet.
Në anën tjetër ra heshtje. Pastaj zëri i saj u ashpërsua.
— Edhe?
— Nuk firmos. Nuk bëhem garantuese për kredinë tuaj.
— Denisa, mos u sill egoiste! Po ju japim pjesën e apartamentit!
— Një e treta e banesës kundrejt tre milionë lekëve borxh? Nuk është marrëveshje e drejtë.
— Erioni ka rënë dakord!
Ja ku doli e vërteta. Mora frymë thellë.
— Erioni e di që bëhet fjalë për garanci bankare?
— Sigurisht. E diskutuam mbrëmë. Tha se ti s’do kishe kundërshtim.
E mbylla telefonin dhe thirra burrin tim. U përgjigj në zilen e tretë.
— Denisa, mami më tha që e prishët takimin.
— Erion, e dije që do të firmosja si garantuese për tre milionë lekë?
Heshtja u zgjat. Pastaj ai psherëtiu.
— Mami tha se është formalitet. Banka kërkon dy garantues. Ajo paguan rregullisht.
— Ka dy kredi të pashlyera. Bankat po kërkojnë garantuesit.
— Nga e di këtë?
— Ma tha Iliriana Kalemi, ndihmësja e noteres. Ajo që më paralajmëroi dje.
Nga ana tjetër dëgjohej frymëmarrja e rëndë e Erionit.
— Doje që të firmosja pa lexuar? — ndjeva si më përvëlonte zemërimi. — Tre milionë lekë për shtatë vite, Erion!
— Mami u zotua se do t’i paguajë vetë…
— U zotua edhe për “dhuratën”. Në fakt po e shkëmbente me përgjegjësinë tonë financiare.
U ktheva në shtëpi dhe nisa të fusja rrobat në çantë. Pas rreth një ore, Erioni hyri me nxitim, fytyra e skuqur, flokët e çrregullt.
— Denisa, të lutem, mos ik! Ta flasim me qetësi!
— S’ka çfarë të diskutojmë. U përpoqët të më fusnit në një kredi që s’është e imja.
— Jemi familje! Duhet ta mbështesim njëri-tjetrin!
— Të ndihmosh do të thotë të japësh hua, jo të firmosësh kontrata të rënda pas shpine.
Ai u ul në divan dhe mbuloi fytyrën me duar.
— Mami tha se kjo ishte e vetmja mënyrë për të shpëtuar apartamentin…