në kyçin e majtë, prej tepsisë së djeshme, kur nxora ëmbëlsirën nga furra. Dymbëdhjetë vjet. Nëntëdhjetë e gjashtë tryeza. Katërmbëdhjetë orë për secilën. Një mijë e treqind e dyzet e katër orë. Pesëdhjetë e gjashtë ditë të plota të jetës sime i kisha lënë në atë kuzhinë, vetëm për miqtë e tij.
Dhe as edhe një pjatë të vetme të larë prej tij.
Gishtat m’u mblodhën vetvetiu. Ndjeva sikur brenda meje diçka lëvizi nga vendi. Nuk u thye, jo. Thjesht u zhvendos, si një shul që më në fund hapet pas shumë vitesh.
Fika sobën. Hoqa përparësen. E palosa me kujdes dhe e vendosa mbi tavolinë, pranë limonit të lënë përgjysmë.
Pastaj dola në sallon.
Tridhjetë veta rrinin ulur rreth tryezës së gjatë. Arlind Qosja ishte në krye. Në të djathtë kishte Gresa Tahirin, me fustanin e kuq dhe gotën e shampanjës në dorë. Kastriot Prendi përtypte një byrek të vogël. Gruaja e dikujt po rregullonte zbukurimet te pema.
— Arlind, — thashë.
Ai ktheu kokën. Ende buzëqeshte.
— Ti i ftove. Ti shërbeju.
Ra heshtje. Tridhjetë palë sy u ngulën tek unë. Kastriot Prendi ndaloi së përtypuri.
— Gjella e ngrohtë është mbi sobë, — vazhdova. — Rosa është në furrë, patatet në tenxhere. Pjatat i ke në dollapin sipër. Sfungjeri i enëve është poshtë lavamanit. Edhe pse, me shumë gjasë, nuk e di ku ndodhet. Për dymbëdhjetë vjet nuk të është dashur ta kërkosh kurrë.
— Anxhela Begaj, — Arlindi u ngrit në këmbë. — Çfarë po bën? Para njerëzve?
— Para njerëzve nuk të vjen turp nga unë, — ia ktheva. — Kur mbaj pjatat lart e poshtë, nuk të vjen turp. Kur rri me përparëse që nga gjashta e mëngjesit, nuk të vjen turp. Kur Gresa Tahiri më jep mend për ushqimin tim, në shtëpinë time, as atëherë nuk të vjen turp.
Gresa Tahiri hapi gojën. E mbylli. Pastaj e hapi prapë.
— Anxhela, po ti je…
— Unë jam çfarë? — u ktheva nga ajo. — Gruaja e tij? Po. Grua, jo kuzhiniere për tridhjetë veta. Jo larëse enësh. Jo kameriere.
Hodha sytë mbi tryezë. Pjata të ndotura, peceta të zhubrosura, njolla vere mbi mbulesën që e kisha hekurosur vetëm tri orë më parë.
— Gëzuar Vitin e Ri, — thashë.
Dhe ika.
U ngjita në dhomën e gjumit, mbylla derën dhe u shtriva mbi krevat ashtu siç isha, me bluzën që mbante ende erë peshku. Poshtë nuk dëgjohej asgjë. Pastaj u përplasën disa pjata; dikush po i lëvizte. Pak më vonë, në kuzhinë nisi të rridhte uji.
Unë rrija shtrirë dhe dëgjoja. Zemra më rrihte qetë, me ritëm të rregullt. Duart nuk më dridheshin më.
Pas gjysmë ore, Arlind Qosja u ngjit lart. Hapi derën dhe qëndroi në prag.
— I lava pjatat, — tha. — Katër copë.
Katër. Nga njëqind e njëzet.
— Edhe njëqind e gjashtëmbëdhjetë të tjera po të presin, — iu përgjigja pa u kthyer nga ai.
Qëndroi edhe pak. Pastaj zbriti sërish. Uji poshtë nisi të zhurmonte prapë.
Atë natë, për herë të parë në jetën e vet, Arlind Qosja lau një pjatë. Pastaj të dytën. Pastaj të tretën. Edhe të ftuarit u vunë në lëvizje: dikush mblidhte enët, dikush fshinte tryezën. Kastriot Prendi nxori qesen e plehrave. Gresa Tahiri, siç më thanë më vonë, kishte ndenjur në sallon pa folur.
Unë qëndrova lart dhe vështrova tavanin. Viti i Ri filloi pa mua. Dëgjova nga poshtë zërin e televizorit kur ra mesnata. Askush nuk erdhi të më thërriste.
Më zuri gjumi në një e gjysmë. Qetësisht. Për herë të parë pas dymbëdhjetë netësh Viti të Ri, fjeta pa duar të lagura dhe pa shpinë që më rrihte nga lodhja.
Kaloi një muaj. Arlind Qosja nuk fton më njeri në shtëpi. Asnjë telefonatë, asnjë “do kalojnë çunat”. Hesht. I rëndë, i fyer. Në darkë i mban sytë te pjata. Te pjata e vet, të cilën tani, herë pas here, e lan edhe vetë. Jo gjithmonë, por ndodh.
Gresa Tahiri e merr në telefon një herë në javë. Jo mua, atë. Dëgjoj vetëm copa fjalish: “ajo të poshtëroi”, “para të gjithëve”, “gratë normale nuk sillen kështu”. Arlindi dëgjon, pohon me kokë, pastaj e mbyll telefonin dhe kthehet te heshtja e tij.
Kastriot Prendi, kur u ndeshëm në oborr, uli sytë. Megjithatë, më në fund tha:
— Ndoshta e teprove. Por të kuptoj.
Unë fle e qetë. Duart më janë shëruar, djegia në kyç është zhdukur. Përparësja varet në grep, e pastër dhe e hekurosur. Gjatë këtij muaji nuk e kam veshur as edhe një herë.
A e kalova cakun atë natë, para tridhjetë të ftuarve? Apo e tepërt kishte qenë pikërisht heshtja ime dymbëdhjetëvjeçare?