Ajo hapi dollapin dhe nxori prej andej një çantë udhëtimi.
— Mjaft. Kjo bisedë mbaroi këtu. Saimir, deri nesër në mbrëmje nuk dua të të shoh më në këtë shtëpi. Rrobat do t’i mbledh vetë dhe do t’i lë në korridor. Banesa është me qira, kontrata është në emrin tim. Nuk kam më me çfarë ta paguaj. Kthehu te mamaja jote, po deshe. Unë do të shkoj te prindërit e mi.
— Anxhela, mos bëj marrëzira, — Saimir Jakupi u zbeh në fytyrë. — Ne e duam njëri-tjetrin. Le të ulemi, të flasim qetësisht, ta sqarojmë si njerëz.
— Nuk ka asgjë për të sqaruar. Ti je i falimentuar. Ke borxhe, ke gjyqe, ke padi mbi kokë. Nëna jote është një plakë e çmendur që fajëson gjithë botën për fatkeqësitë e veta. Kurse unë dua të jetoj pa britma, pa kontrollime, pa skena histerike. Dil prej këtej.
Shpresa Molla vuri dorën në kraharor dhe u shemb në kolltuk, sikur po i binte të fikët. Por ai gjest teatror nuk preku askënd. Anxhela hyri në dhomën e gjumit pa thënë më asnjë fjalë dhe e mbylli derën me çelës. Saimiri mbeti në mes të sallonit, i ngrirë. Shikonte derën e mbyllur dhe nuk arrinte ta besonte se gjithçka po rrëzohej kaq shpejt, kaq ftohtë dhe pa kthim.
Shpresa rënkonte me zë të ulët në kolltuk, duke mallkuar padrejtësinë e jetës dhe mosmirënjohjen e brezit të ri. Djali i saj u ul ngadalë në divan dhe mbështeti kokën mes duarve. Në apartament ra një heshtje therëse, e rëndë, pothuajse e njëjtë me atë që kishte mbretëruar në sallën e gjyqit, kur gjyqtarja kishte lexuar vendimin.
Po atë natë, e shtrirë në dhomën e gjumit, Anxhela telefonoi të ëmën. Biseda nuk zgjati shumë, por u tha gjithçka që duhej.
— Mami, eja nesër në mëngjes. Do të më ndihmosh të mbledh gjërat.
— Çfarë ka ndodhur?
— Po ndahem nga Saimiri. Doli bosh fare. Borxhe, detyrime për fëmijën, tatime, probleme gjithandej. Unë nuk kam ndërmend të mbytem me të.
— Po apartamenti? Ju e kishit marrë me qira, apo jo?
— Kontrata është në emrin tim. E njoftova pronaren. Nesër largohem. Saimirin po e nxjerr jashtë. Le të shkojë te mami i vet. Ajo është më e mençura, apo jo? Tani le ta mbajë ajo.
— Po makina?
— Edhe makina është në emrin tim. Kredia po ashtu. Por do ta shes. Dhe, mami, e di çfarë? Unë qëllimisht i kam bërë të gjitha në emrin tim. Siç më ke mësuar ti. Saimiri është aq i pakujdesshëm, sa firmoste pa lexuar asgjë. Kështu që unë nuk humbas asgjë.
— Të lumtë. Kështu bëhet. Nuk do shkatërrosh jetën tënde për budallallëkun e tjetrit. Eja në shtëpi. Babai do të gëzohet.
Të nesërmen, Saimiri u kthye nga puna më herët se zakonisht. Në korridor gjeti sendet e tij të palosura me kujdes në dy çanta të mëdha. Në xhep nuk kishte më çelësa. Anxhela ia kishte marrë që në mëngjes. Dera e dhomës së gjumit rrinte hapur. Varëset bosh tundeshin të vetmuara në dollap.
Ai i ra telefonit Anxhelës. Ajo ia mbylli menjëherë. E provoi sërish. Asnjë përgjigje. Atëherë thirri të ëmën.
— Mami, më nxori jashtë.
Shpresa Molla, duke harruar për mrekulli “krizën e zemrës” të një dite më parë, filloi ta shante Anxhelën me fjalët më të rënda. Pastaj tha me ton triumfues:
— E sheh? Ta kam thënë unë. Gratë janë të gjitha njësoj. Përveç nënës. Eja këtu. Dhoma jote është siç ka qenë. Do rrish pak te unë derisa të gjejmë një zgjidhje. Po unë do t’ua tregoj vendin këtyre maskarave. Edhe Majlindës, edhe kësaj Anxhelës sate. Do t’i bëj të kërcejnë siç dua unë.
Saimiri e mbylli telefonin, ngriti çantat dhe doli në shkallë. Dera pas tij u përplas me një kërcitje të thatë metalike. Ai qëndroi në gjysmëerrësirën e hyrjes së pallatit dhe ndjeu sikur toka po i hiqej nën këmbë. Jeta që vetëm një ditë më parë i ishte dukur e ndritshme dhe plot premtime, tani ishte tkurrur në dy çanta të pluhurosura, të vendosura në një korridor të vjetër e të gërryer.
Kaluan gjashtë muaj.
Majlinda Hasani qëndronte pranë dritares së kuzhinës dhe shihte oborrin poshtë. Pranvera po hynte ngadalë, me ndrojtje, por me këmbëngulje. Dëbora ishte shkrirë dhe kishte nxjerrë në pah barin e zverdhur të vitit të kaluar; megjithatë, aty-këtu, mes dheut të lagësht, po çanin kokën lulet e para të verdha. Dielli ngrohte butë. Bora vraponte nëpër oborr me shoqet, qeshte me zë të lartë dhe tundte litarin e kërcimit në ajër.
Paratë nga Saimiri erdhën dy muaj pas gjyqit. Fillimisht u derdh në llogari pjesa e parë, pastaj edhe e dyta. Si i siguroi ai, Majlinda nuk e dinte dhe as nuk donte ta dinte. Ndoshta kishte shitur diçka. Ndoshta kishte marrë borxh te të njohurit. Ndoshta kishte hyrë në kredi bankare me interesa të rënda. Tani kjo nuk ishte më puna e saj. Avokati e kishte kryer detyrën. Përmbaruesit kishin vepruar saktë. Pagesa mujore për Borën, për muajin pasues, mbërriti pikërisht në datën e caktuar. Pas kësaj, vonesa nuk pati më.
Shpresa Molla u zhduk nga horizonti. Vetëm një herë Majlinda e pa rastësisht në një qendër tregtare. Ish-vjehrra rrinte para bankomatit, shtypte butonat me nervozizëm dhe tundte çantën e dorës me zemërim. Dukej më e plakur, e rrënuar disi. Ose boja e flokëve i ishte zbehur, ose rrudhat i dukeshin më shumë. Ajo ngriti kokën, u përball me shikimin e Majlindës dhe menjëherë ktheu fytyrën mënjanë, sikur nuk e kishte njohur. Majlinda nuk iu afrua. Thjesht kaloi pranë saj, duke shtyrë lehtë karrocën me ushqime.
Po atë mbrëmje i telefonoi Ornela Gjini.
— E merr dot me mend çfarë lajmi dëgjova?
— Jo. Çfarë ka ndodhur?
— Sot takova në gjykatë një të njohurën tonë të përbashkët, atë sekretaren e zyrës. Më tha se kontrolli tatimor i Anxhelës ka përfunduar me gjobë të madhe dhe me detyrime të prapambetura. Ia kanë ngarkuar të gjitha: mospagim taksash për të ardhurat, gabime në deklarime, lloj-lloj shkeljesh. Në fund prindërit e saj u detyruan të shisnin vilën e pushimit për të shlyer borxhet. Ja pra, nuk zgjat gjithmonë festa.
— Gati po më vjen keq për të, — tha Majlinda me zë të ulët.
— Kot të vjen keq. Ajo e dinte shumë mirë ku po futej. E dinte se ai burrë kishte fëmijë, e dinte se nuk paguante detyrimet për të bijën, dhe prapë e tërhiqte pas vetes nëpër pushime, i kërkonte pallto e dhurata të shtrenjta. Tani le të mbledhë atë që mbolli. Drejtësia, sado vonë, vjen.
Majlinda u përshëndet me Ornelën dhe e uli telefonin mbi tavolinë.
I hodhi vetes çaj në filxhan, u ul dhe nisi të shfletonte pa mendje gazetën e djeshme. Në kuzhinë ishte qetësi. Jashtë dritares po binte muzgu. Befas ra zilja e derës.
Majlinda u drodh. Që prej kohëve të fundit, një zile në mbrëmje i ngjallte gjithmonë një ndjesi të ftohtë ankthi. U afrua te syri magjik dhe ngriu në vend.
Në prag qëndronte Saimiri.
Ishte vetëm. Pa të ëmën. Pa Anxhelën. Vetëm një burrë me xhup të rrudhur, me fytyrë të futur brenda dhe me mjekër disa ditëshe. Në duar mbante një qese letre. Dukej fajtor dhe, në të njëjtën kohë, lutës.
Majlinda e hapi derën, por nuk u tërhoq nga korridori. Qëndroi pikërisht në prag, duke ia zënë hyrjen.
— Përshëndetje, — tha Saimiri me zë të shuar. — A mund të hyj?
— Për çfarë?
— Dua të flasim. I solla Borës një dhuratë. Diçka të vogël. Dua shumë ta shoh. Të lutem.
— Bora ka fjetur, — gënjeu Majlinda qetë. — Çfarë do të më thuash?
Saimiri u hutua, e kaloi qesen nga njëra dorë në tjetrën.
— Majlinda, dua të kthehem. I kam kuptuar të gjitha. Kam qenë budalla. Mami më ngatërroi mendjen, Anxhela më përdori. U verbova fare. Por tani e kam kuptuar. Ti je e vetmja që më ke dashur me të vërtetë. Le ta provojmë edhe një herë. Kemi vajzën tonë. Jemi familje. Unë do të ndryshoj. Të jap fjalën. Do të punoj, do të ndihmoj, do të jem pranë jush. Vetëm më jep një mundësi.
Majlinda e dëgjoi deri në fund, pa e ndërprerë. Shikonte këtë njeri që dikur e kishte dashur aq fort, sa i dridhej zemra vetëm kur i dëgjonte zërin. Tani nuk ndjente më asgjë. Vetëm lodhje. Dhe një neveri të lehtë, të ftohtë.
— Saimir, je vonë, — tha ajo qetësisht, por me vendosmëri. — Treni ka ikur. Ti e bëre zgjedhjen tënde një vit e gjysmë më parë. Unë nuk jam pista jote rezervë. Nuk jam vendi ku kthehesh kur të thyhen krahët diku tjetër. Ik. Dhuratën lëre, do t’ia jap Borës nga ana jote. Por ti mos eja më këtu.
Ajo ia mori qesen nga gishtat që i ishin zbutur, bëri një hap prapa dhe e mbylli derën.
Nga ana tjetër u dëgjua frymëmarrja e tij e rëndë. Pastaj hapa që largoheshin. Më pas heshtje.
Majlinda u kthye në kuzhinë, e vendosi qesen mbi parvazin e dritares dhe mori përsëri filxhanin me çaj. Çaji ishte ftohur pothuajse krejt.
Pi një gllënjkë dhe mendoi se të nesërmen duhej të paguante faturat, ta regjistronte Borën në kurs kërcimi, t’i blinte çizme të reja për pranverë. Punë kishte plot. Jeta vazhdonte.
Ndërkohë, dy lagje më larg nga shtëpia e saj, në një degë të vogël banke, po qëndronte Shpresa Molla. Në duar shtrëngonte me nervozizëm një mandat pagese. Pas xhamit, një arkëtare e re priste me durim derisa gruaja e moshuar të numëronte kartëmonedhat e zhubrosura.
— Ju mungojnë edhe katërqind e tridhjetë e dy Lekë, — përsëriti arkëtarja. — Është kësti i radhës për kredinë e djalit tuaj. Do ta paguani me para në dorë apo me kartë?
— Me para në dorë, — murmuriti Shpresa dhe filloi të gërmonte në portofol.
Nxori paratë e fundit, i hodhi në sportel dhe nisi të fliste me vete, por aq fort sa ta dëgjonin edhe të tjerët:
— Edhe pak vjen pensioni. Kështu na qenka katandisur jeta. Djali deri në fyt me borxhe, ish-nusja një gjarpër nën gur, ajo dredharakja Anxhela doli mashtruese e madhe. Tani mua më ka mbetur t’i pastroj të gjitha. Dhe pse? Sepse njerëzit nuk dinë të japin një këshillë të mirë. Veç ligësi ka kudo.
Arkëtarja, teksa merrte kartëmonedhat, nuk e mbajti dot veten dhe tha me zë shumë të ulët, pothuajse për vete:
— S’ka gjë. Ndoshta herën tjetër do të mendohet para se të largohet nga familja.
Shpresa ngriti kokën menjëherë, gati të shpërthente në një tiradë zemërimi, por arkëtarja tashmë ishte kthyer nga monitori dhe po shtypte tastet. Radha pas shpinës së ish-vjehrrës filloi të mërmëriste me pakënaqësi. Gruaja rrëmbeu çantën dhe, e skuqur nga inati, u nis drejt daljes. Dyert e bankës u mbyllën pas saj, duke e ndarë nga ngrohtësia dhe drita. Jashtë kishte nisur sërish shiu.