— Vetëm letrat e mia të punës mos i prek, të lutem.
— Nuk i prek gjërat e të tjerëve, — tha Erioni me një seriozitet që nuk i shkonte fare moshës.
Mimoza e mbajti vështrimin mbi të për një çast më gjatë se zakonisht.
— Cilësi e mirë.
Elsa bëri sikur nuk e dëgjoi.
Kur të gjithë u ulën rreth tryezës së kuzhinës, Bardha nuk priti të hapej biseda vetë. E mori menjëherë fjalën, si dikush që kishte ardhur me një plan të përgatitur.
— Mimoza, ne nuk kemi ardhur si armiq. Duam vetëm të flasim qetësisht. Elsa ka vërtet nevojë për mbështetje. Banesa është e mirë, lagjja është e rregullt. Një mundësi e tillë nuk duhet humbur.
— Jam dakord, — u përgjigj Mimoza.
Ledioni nxori frymën lehtësisht, sikur dikush t’i kishte hequr një peshë nga kraharori.
— E shihni? — u gjallërua menjëherë Bardha. — Pra, ti e kupton.
— Kuptoj që Elsa ka nevojë për shtëpi. Ajo që nuk kuptoj është pse pagesën duhet ta bëj unë.
Elsa vendosi pëllëmbën mbi tryezë.
— Askush nuk po thotë që duhet të paguash vetëm ti.
— Shumë mirë. Atëherë le ta nisim nga ndarja e kontributit.
Mimoza shtyu disa fletë përpara secilit.
— Shkruani sa jeni gati të jepni personalisht. Jo premtime, jo “do ta shohim më vonë”, jo “familja do ndihmojë”, por shifra konkrete nga paratë tuaja. Pastaj do të shohim nëse nevojitet edhe ndihma ime.
Heshtja ra mbi kuzhinë papritur, si dritë e fikur me ndërprerës.
E para u vrenjt Bardha.
— Ç’është kjo shfaqje?
— Qartësi financiare.
— Ne në familje nuk i bëjmë kështu gjërat.
— Pikërisht për këtë arsye keni ardhur te paratë e mia.
Ledioni i hodhi gruas një vështrim paralajmërues.
— Mimoza, mos e tepro.
— Duhet, Ledion. Ti vetë kërkove bisedë të përbashkët.
Elsa mori stilolapsin, e rrotulloi disa herë mes gishtave, por nuk shkroi asgjë.
— Unë po blej banesë. Çdo gjë që kam do të shkojë atje.
— Atëherë kontributi yt janë detyrimet e kredisë, — tha Mimoza me qetësi. — Kjo ka logjikë. Bardha?
Vjehrra u drejtua në karrige.
— Unë jam nënë. Kam ndihmuar fëmijët gjithë jetën.
— Tani nuk po flasim për të kaluarën. Po flasim për këstin fillestar.
— Nuk kam para të lira.
— E qartë. Ledion?
Ledioni e shmangu shikimin drejt dritares.
— Mund të shtoj nga pak më vonë.
— “Më vonë” nuk është këst fillestar. Sa mund të japësh tani?
Ai heshti aq gjatë, sa përgjigjja u bë e panevojshme.
Mimoza pohoi lehtë me kokë, sikur sapo kishte marrë pikërisht atë përgjigje që kishte pritur.
— Pra, ndihma familjare e detyrueshme duket kështu: Elsa merr banesën, Bardha jep mbështetje morale, Ledioni premton, ndërsa Mimoza bën transfertën.
— Ti po na poshtëron me qëllim! — shpërtheu Elsa.
— Jo. Thjesht hoqa ambalazhin e bukur nga kërkesa juaj.
Bardha u ngrit vrullshëm.
— Ledion, po e dëgjon si flet me familjen tënde?
Mimoza u kthye nga i shoqi.
— Po, Ledion. A po e dëgjon? Unë po flas me familjen tënde pasi familja jote vendosi të përdorë kursimet e mia pa miratimin tim.
Ledioni kaloi dorën mbi fytyrë, i lodhur dhe i bezdisur.
— Mimozë, a mundemi pa teatër?
— Mundemi. Atëherë përgjigju drejt: a je gati të marrësh kredi në emrin tënd për të ndihmuar Elsën?
— Ç’lidhje ka kredia tani?
— Ka lidhje sepse ti e quan ndihmën të detyrueshme. Detyrimet duhet t’i mbajë ai që i pranon.
Ledioni u ngatërrua.
— Jemi familje. Nuk matet çdo gjë me letra.
— Matet. Sidomos kur bëhet fjalë për një shumë të madhe.
Elsa qeshi shkurt, me nerva.
— Çfarë letre borxhi mes njerëzve të afërt?
— Më e zakonshmja. Paratë jepen, shkruhet deklaratë. Kushtet e kthimit hidhen me shkrim. Afatet po ashtu. Firmat janë të domosdoshme.
— Unë nuk kam ndërmend të ul veten me letra borxhi!
— Atëherë as unë nuk kam ndërmend të ul veten duke bërë transfertë.
Fytyra e Bardhës u skuq. Gishtat iu shtrënguan rreth anës së çantës.
— Kështu qenka puna. Pra Erioni të jetojë nëpër shtëpi me qira, ndërsa ti të rrish mbi thesin me para?
Dera e dhomës kërciti lehtë. Erioni doli në korridor, por ndaloi sapo dëgjoi emrin e vet. Mimoza e vuri re menjëherë. Elsa jo. Ajo ishte tepër e zhytur në fyerjen e saj.
— Mos e përdorni fëmijën si mjet presioni, — tha Mimoza ftohtë. — Aq më pak kur ai është këtu.
Elsa u kthye menjëherë dhe pa të birin. Për një sekondë në fytyrë iu shfaq bezdi.
— Erion, shko në dhomë.
— Mami, doja pak ujë.
— Më vonë.
— Le ta marrë tani, — tha Mimoza.
Djali hyri në kuzhinë, mbushi gotën nga kana, e mbajti me të dyja duart dhe u kthye shpejt në dhomë. Të rriturit nuk folën derisa dera u mbyll pas tij.
— Vazhdojmë, — tha Mimoza. — Elsa, a keni miratim kredie nga banka?
— Po.
— Kontratë rezervimi për banesën?
— Po.
— Ma tregoni.
Elsa puliti sytë.
— Për çfarë?
— Që të kuptoj kujt dhe për çfarë po kërkoni t’i kalohen paratë.
— Unë nuk jam e detyruar të të tregoj asgjë.
— Edhe unë nuk jam e detyruar të transferoj asgjë.
Ledioni nisi të trokiste me gishta mbi tryezë, gjithnjë e më nervoz.
— Mimozë, pse kapesh pas çdo gjëje? Banesa është reale.
— Më vjen mirë. Dokumentet do t’i shoh?
Elsa nxori telefonin, hapi galerinë dhe, me padëshirë të dukshme, ia zgjati Mimozës. Ajo nuk e mori në dorë.
— Vendoseni mbi tavolinë.
Elsa rrotulloi sytë, por e la telefonin aty. Në ekran dukej një fotografi e kontratës së rezervimit. Mimoza u përkul dhe lexoi me kujdes rreshtat e parë. Pastaj i lexoi edhe një herë. Fytyra nuk iu ndryshua, por vështrimi iu mpreh.
— Interesante.
— Çfarë ka prapë? — pyeti Ledioni, i acaruar.
— Blerësi nuk është Elsa.
Elsa zgjati dorën rrëmbyeshëm drejt telefonit, por Mimoza vendosi pëllëmbën pranë tij.
— Mos u shqetëso kaq shumë. Tashmë e pashë.
Bardha u ngrys.
— Si nuk është Elsa?
Ledioni u përkul mbi ekran. Në kontratë, vërtet, ishte shkruar një emër tjetër: Kastriot Shala.
— Elsa, kush është ky? — pyeti ai.
Kunata shtrëngoi buzët. Për një çast dukej sikur do të thoshte diçka të ashpër, por menjëherë ktheu kokën mënjanë, sikur u tremb nga vetë reagimi i saj.
— Është burri im i ardhshëm.
Në kuzhinë u bë sërish qetësi. Madje edhe zhurma e rrugës dukej sikur u largua.
— I ardhshëm? — përsëriti Bardha, e hutuar.
— Mendonim t’jua thoshim më vonë.
Ledioni nguli sytë te motra.
— Ti po blen banesë në emër të Kastriot Shalës?
— Jo në emër të tij! Ne do të jetojmë bashkë. Thjesht për procedurë i leverdiste atij ta bënte aplikimin. Ka histori të mirë kredie, banka ia miratoi më shpejt.
Mimoza u drejtua ngadalë.
— Pra ju keni ardhur të kërkoni kursimet e mia për këstin fillestar të një banese që po regjistrohet në emrin e një burri, për ekzistencën e të cilit unë po dëgjoj sot për herë të parë?
Elsa u ndez në fytyrë.
— Ti i shtrembëron gjërat!
— Jo. Unë po lexoj dokumentin.
Bardha u ul përsëri në karrige. Për herë të parë në fytyrën e saj nuk kishte më fyerje të luajtur, por hutim të vërtetë.
— Elsa, pse nuk më the?
— Sepse ti do të filloje menjëherë! — ia ktheu e bija, duke humbur kontrollin. — Kastrioti është njeri normal. Thjesht nuk donte të dilte përpara gjithë farefisit.
— Ndërsa paratë e mia duhej të dilnin menjëherë, — tha Mimoza.
Ledioni u ngrit befas.
— Elsa, a je në vete? Ne mendonim se banesa ishte për ty dhe Erionin!
— Edhe do të jetë e jona!
— Sipas dokumenteve, jo, — ndërhyri Mimoza qetësisht. — Sipas letrave, blerësi është Kastriot Shala. Nëse nesër ziheni, ti mbetesh mysafire në banesën e tij. Dhe nëse fut aty paratë e të afërmve pa deklarata, pa pjesë pronësie dhe pa marrëveshje, më vonë do t’u shpjegosh të gjithëve se dashuria ishte e vërtetë, por prova nuk ka.
Elsa e pa me urrejtje.
— Ti thjesht nuk do të ndihmosh.
— Unë nuk dua të financoj marrëzinë e dikujt tjetër.
— Si guxon!
— Shumë qetësisht.
Erioni doli sërish te dera e dhomës. Këtë herë nuk kërkoi asgjë. Qëndroi aty dhe shikoi. Mimoza vuri re si Elsës iu ndryshua menjëherë fytyra: papritur nuk ndihej në siklet para të rriturve, por para të birit.
— Erion, mbylle derën, — tha ajo e lodhur.
Djali e mbylli.
Bardha foli me zë të ulët, të rënduar:
— Elsa, Kastrioti e di që ti po kërkon para nga ne?
— Sigurisht që e di.
— Dhe nuk erdhi?
— Është i zënë.
Mimoza qeshi pa zë.
— Burrë çuditërisht i përshtatshëm. Banesa në emër të tij, paratë nga ju, kurse vetë qenka i zënë.
Ledioni u kthye nga gruaja. Në vështrimin e tij nuk kishte më atë sigurinë e mëparshme. Kishte zemërim, turp dhe një kuptim të hidhur: edhe atë po e përdornin po aq lehtë sa ai kishte tentuar të përdorte Mimozën.
— Pse nuk ma the mua? — pyeti ai motrën.
— Sepse do të filloje me pyetje.
— Dhe duhej të pyesja!
— Ledion, mos më bërtit!
— Nuk po bërtas. Po përpiqem të kuptoj si kishe menduar të merrje para nga gruaja ime për banesën e njëfarë Kastrioti!
Elsa u ngrit në këmbë.
— Ja pra! Tani unë qenkam fajtore? Kur ty të duhej të jetoje në banesën e Mimozës, nuk të vriste ndërgjegjja që po përdorje diçka që nuk ishte e jotja?
Mimoza ngriti vetullat. Ledioni u zbeh.
— Çfarë po thua? — pyeti ai me zë të ulët.
— Çfarë? Të dhemb e vërteta? Ti jeton te shtëpia e gruas dhe prapë bën si kryefamiljar!
Bardha përplasi pëllëmbën mbi tavolinë.
— Mjaft, të dy!
Por ishte vonë. Biseda kishte rrëshqitur në atë vend ku fjalët për ndihmë familjare nuk mund të shërbenin më si mbulesë.
Mimoza u ngrit e para.
— Për sot, mjafton.
— Jo, nuk mjafton! — bërtiti Elsa.