Në atë “moshën time”, unë isha vetëm tridhjetë e një vjeçe. E mbylla derën pas vetes dhe, sapo zbrita në shkallë, kuptova se për herë të parë pas gjashtë muajsh po merrja frymë lirisht.
Dasmën e anulova të nesërmen. Mora në telefon restorantin; kapari humbi, le të humbiste. Të ftuarve u dërgova të gjithëve të njëjtin mesazh të shkurtër: dasma nuk do të bëhet, ju lutem mos kërkoni shpjegime. Unazën e lashë në kutinë e saj, mbi parvazin e dritares te shtëpia e Dritanit. Shkova kur ai nuk ndodhej aty dhe çelësin ia dorëzova komshies së tij.
Dritan Nikolla më telefonoi. Në fillim u përpoq të më bindte, pastaj nisi të më fajësonte, më pas u kthye sërish te lutjet. Më dërgoi një mesazh zanor të gjatë, ku thoshte se e kishte grisur atë marrëveshje, se unë i kisha kuptuar gjërat gabim, se e ëma ishte “punë më vete” dhe ne të dy “punë më vete”. E dëgjova deri në mes. Deri aty i zgjati pendesa. Pas kësaj filloi të numëronte sa kishte shpenzuar për dasmën dhe sa keq do të dukej tani para fisit të vet.
Sa keq do të dukej.
Kjo ishte ajo që e kishte goditur vërtet. Jo ikja ime. Jo fakti që unë u largova. Por se xhaxhallarëve, tezeve e hallave do t’u duhej të shpjegonin pse nusja kishte marrë arratinë tri javë para ceremonisë.
Kur ia tregova mamit, ajo heshti gjatë në telefon.
— Po ndoshta, — tha më në fund, me shumë kujdes, — mund t’i kishit fshirë ato pika? Ta rishkruanit si njerëz dhe të vazhdonit? Letra është letër. Jeta, ama, bëhet me njerëz.
E kisha menduar edhe unë. Sinqerisht e kisha menduar. Ato nene mund të hiqeshin, po. Një jurist do ta rregullonte për një orë.
Por mund të fshihen rreshtat, jo mënyra si ma solli atë dokument, i bindur se unë do ta gëlltisja pa zë. Nuk fshihej as heshtja e tij, kur e ëma më copëtonte me fjalë, sikur po më vendoste presje pas presjeje. Ajo marrëveshje vetëm sa e tha me zë të lartë atë që të dy mendonin për mua. Unë mund t’i hiqja pikat dhe pastaj të martohesha me njerëzit që i kishin shpikur ato pika.
— Mam, — i thashë. — Ai nuk kishte shkruar gabim nenet. Ai kishte shkruar saktë atë që mendonte për mua. Thjesht doli që unë nuk isha ajo që prisnin.
Ajo heshti prapë.
— Mirë, — tha pastaj. — Ti e di më mirë. Vetëm mos u pendo më vonë.
Nuk jam penduar. Ose pothuajse jo.
Ka mbrëmje të vona kur e kap veten duke kujtuar se kishte pasur edhe gjëra të mira. Ai dinte ta bënte kafenë tamam siç më pëlqente mua. Mbante mend që nuk e duroja koriandrën. Për ditëlindjen time të tridhjetë më çoi në det dhe nuk u ankua asnjëherë që fjeta gjatë gjithë rrugës.
Pastaj më del para syve ajo stilolapsja blu me rreth të artë, që ai e kishte vendosur mbi tavolinë që më parë. Me siguri e kishte blerë posaçërisht, ose ia kishte marrë juristit, sepse në shtëpinë tonë nuk kishim pasur kurrë një të tillë. E kishte menduar gjithçka. Edhe stilolapsin. Vetëm një gjë nuk i kishte shkuar ndër mend: që unë dija të lexoja.
Tani, në punë, sa herë ndonjë autor më sjell kontratë dhe më thotë “është standarde, mos u lodh ta lexosh me imtësi”, unë e lexoj pikë për pikë. Dhe gjithmonë e gjej nenin gjashtë. Është pothuajse kudo. Vetëm se shumica e njerëzve nuk arrijnë kurrë deri aty.
Unë, tani, arrij gjithmonë.
Pas një muaji më shkroi Drita Prendi. Një mesazh i vetëm, pa “përshëndetje”. “Ia shkatërrove jetën djalit për një formalitet. Shpresoj të të vijë turp.”
E lexova dy herë. Jo sepse nuk e kuptova. E kuptova menjëherë.
Turp nuk më erdhi. Por një pyetje më mbeti në mendje. Madje ia shkrova, pastaj e fshiva pa ia dërguar.
Pyetja ishte fare e thjeshtë: nëse ishte vërtet vetëm një formalitet, pse u munduat kaq shumë që unë të mos e lexoja?