sepse tek ata “ashtu ishte zakoni”.
– Ndërsa në familjen time nuk është zakon të sjellësh rroba të palara në shtëpinë e dikujt tjetër dhe ta shpallësh të zonjën e shtëpisë shërbëtore pa e pyetur fare.
Ai u bë gati të ma kthente menjëherë, por fjalët nuk i erdhën. Vetëm ma mori pusullën nga dora, e sheshoi me gishtin e madh dhe e futi diku në raft.
– Të paktën të mamit laji sot. Të tjerat më vonë.
– Jo.
Fjala doli e shkurtër, por aspak e zbrazët. U vendos mes nesh si një stol i vënë para derës: i vogël, por mjaftueshëm për të mos kaluar dot.
Erion Gjini më pa sikur nuk i kisha prishur thjesht një plan, por vetë rendin e botës.
– Për ca lecka po hap sherr tani?
– Nuk po hap sherr. Po refuzoj të jem lavanderi.
Ai nënqeshi me përçmim.
– Sa fjalë të mëdha.
Atë mbrëmje nuk lava asgjë. Nxora rrobat e mia nga fundi i koshit, i çova në dhomën e gjumit dhe mbylla derën e banjës. Qeset mbetën brenda, si katër mysafirë të heshtur që askush nuk i kishte ftuar, por që, për një arsye të pashpjegueshme, të gjithë prisnin t’i ushqeje.
Të nesërmen në mëngjes telefonoi Flutura Tola.
E kuptova se ishte ajo ende pa e ngritur celularin. Erioni kishte dalë në treg për perime dhe, pas dhjetë minutash, telefoni nisi të dridhej mbi tavolinë. Dridhej me këmbëngulje, me pushime të shkurtra, sikur njeriu në anën tjetër të mos shtypte butonin e thirrjes, por zilen e derës sime.
– Fjollë e dashur, – tha vjehrra me një ëmbëlsi të stërholluar sapo u përgjigja. – Erioni më tha që dje nuk paske pasur kohë. S’ka gjë, të kuptoj. Vetëm bluzën e Anxhela Nushit laje me dorë, se është e shtrenjtë. Kurse peshqirët e mi më mirë futi në gjashtëdhjetë gradë, se ndryshe u mbetet era.
Rrija pranë dritares. Poshtë, pastruesi i oborrit shtynte drejt bordurës një masë të përhimtë balte e uji. Mbi parvaz kisha lënë kartën e pagës, atë që një natë më parë e kisha nxjerrë nga çanta dhe nuk e kisha futur më. Pranë saj ishte fatura e marketit: detergjent, zbutës rrobash, heqës njollash. Të gjitha të blera me paratë e mia. Të gjitha, megjithatë, konsideroheshin paraprakisht të përbashkëta sapo bëhej fjalë për rehatinë e tyre.
– Flutura Tola, unë nuk do t’i laj rrobat tuaja.
Në anën tjetër ra heshtje, por jo një heshtje e hutuar. Më shumë ishte një kujdes i ftohtë. Si i dikujt që nuk ka dëgjuar një refuzim, por një zhurmë të çuditshme në një dhomë që e njeh përmendësh.
– Nuk të kuptova.
– Qeset Erioni do t’i kthejë mbrapsht.
– Ç’është kështu, u preke? Për ca rroba?
Ajo e tha fjalën “rroba” sikur po fliste për një gotë ujë. Jepma, sille, fute në lavatriçe, nderi, ma kthe. Pa peshë. Pa kohë. Pa mua brenda.
– Nuk jam prekur. Thjesht nuk kam pranuar.
– Kur ke lavatriçe të mirë, s’ka pse të rrijë kot.
Kjo fjali ishte pika e fundit. Nuk ra me zhurmë, nuk pati dramë. Vetëm zuri vend pikërisht aty ku më kishte mbetur ende një përpjekje për të sqaruar.
Hodha sytë nga lavatriçja ime. E bardhë, e ngushtë, me një gërvishtje mbi kapak. E kisha blerë vetë, kur e vjetra më në fund kishte pushuar së nxjerri ujin. Për dy muaj kisha kërkuar, kisha kursyer, kisha krahasuar çmime. Erioni atëherë kishte thënë se atij i ishte njësoj, “mjafton të punojë”. Tani nëna e tij fliste për blerjen time sikur të ishte pusi i përbashkët i lagjes.
– Ajo do të punojë për shtëpinë tonë, – thashë. – Jo për gjithë farefisin.
Flutura Tola e hoqi menjëherë zërin e butë.
– Fjolla, mos u bëj e zgjuar kot. Familje do të thotë të ndihmosh.
– Ndihma kërkohet. Puna nuk caktohet me urdhër.
E mbylla unë e para bisedën. Nuk ia përplasa telefonin. Thashë vetëm “mirupafshim” dhe shtypa butonin e mbylljes. Duart i kisha të qeta. Çuditërisht të qeta. Brenda meje nuk kishte as fitore, as frikë. Ishte një ndjesi si pas një pastrimi të madh, kur nxjerr nga dollapi një kuti të vjetër dhe kupton se ka qenë bosh prej kohësh; thjesht të kishte zënë vend.
Rreth drekës u kthye Erioni. Me një qese patatesh, ca zarzavate dhe atë sigurinë e huaj që, dukshëm, kishte shkuar ta rimbushte te e ëma.
– Mami po qan, – tha që te pragu.
Unë prisja bukën. Thika kaloi mbi kore drejt, pa u dridhur.
– Për shkak të rrobave?
– Për shkak të sjelljes sate.
– Sjellja ime ndodhet në banjë, në katër qese.
Ai e hodhi qesen me patate mbi tavolinë.
– A mundesh një herë të sillesh si njeri?
Fshiva thikën, e vendosa pranë dërrasës së prerjes dhe e pashë drejt. Erioni priste skenën e zakonshme: unë të nisja të shpjegohesha, ai të acarohej, pastaj unë të lodhesha dhe të shkoja të ndizja lavatriçen. Ai e dinte përmendësh atë rrugë. Edhe unë e dija. Ndryshimi i vetëm ishte se nuk kisha ndërmend ta ndiqja më.
– Mundem. Prandaj sot do t’i çosh qeset mbrapsht. Të gjitha.
– Nuk kam për t’i çuar.
– Atëherë do të rrinë në korridor derisa t’i çosh.
– Pengojnë.
– Po.
Ndonjëherë një fjalë e shkurtër vlen më shumë se një grindje e gjatë. Nuk e zbukuron bisedën, por e vendos faktin mbi tavolinë.
Erioni nisi të sillej nëpër kuzhinë. Hapti dollapët, i mbylli, pastaj i hapi prapë. Bënte sikur po kërkonte kripën, ndonëse kripa qëndronte mu përpara tij.