Majlinda qëndroi në heshtje.
Nexhmija vazhdoi, duke i ulur sytë për një çast:
— Ti i ke dalë për zot familjes sonë, ndërsa unë të jam kthyer me ironi e përbuzje. Saimiri më tregoi për shtëpinë e pushimit, për Klean… Unë nuk dija asgjë nga këto.
— Sepse nuk pyetët kurrë, — tha Majlinda qetë.
— Po. E di.
Majlinda e pa drejt në sy, pa ashpërsi, por edhe pa butësinë e dikurshme.
— Faljen ta pranoj. Por të sillem sikur dymbëdhjetë vite poshtërime nuk kanë ndodhur kurrë, këtë nuk mund ta bëj.
Vjehrra tundi kokën ngadalë.
— E kuptoj.
— Mund të vini te ne. Mund të flasim, të rrimë bashkë. Por pa fyerje. Nëse edhe një herë do të përpiqeni të më quani sanitare për të më ulur, unë thjesht do të ngrihem dhe do të largohem.
— Nuk do të përsëritet më.
Nexhmija vendosi dosjen mbi tryezë.
— Këtu janë dokumentet e shtëpisë së pushimit.
Saimiri u ngrys.
— Për çfarë duhen këto?
— Dua t’i kthej Majlindës atë që ka dhënë.
Majlinda lëvizi kokën në shenjë kundërshtimi.
— Nuk është e nevojshme. Nuk bëhet fjalë për para.
— Për mua është e nevojshme, — tha vjehrra me zë të vendosur. — Dua të bëj më në fund një gjë siç duhet.
Majlinda nuk e zgjati më.
Ndonjëherë pendimi nuk mjafton të thuhet me fjalë; duhet të peshojë edhe në veprime.
Hapi 6. Klea për herë të parë doli në krah të nuses së shtëpisë
Pas një muaji, familja u mblodh sërish rreth një tryeze të madhe festive.
Nexhmija ishte përgatitur për atë mbrëmje me një kujdes të pazakontë.
I kishte rregulluar vetë karriget.
Kishte shtruar sofrën me dorën e saj.
Dhe për herë të parë, Majlindën e uli pranë Saimirit, jo diku në cep, afër kuzhinës, siç kishte ndodhur më parë.
Kur të gjithë ishin ulur, Klea ngriti papritur gotën.
— Dua të them diçka.
Bisedat u shuan dhe sytë u kthyen nga ajo.
— Për shumë vite ne kemi qeshur me Majlindën dhe e kemi quajtur sanitare, edhe pse e dinim se ishte mjeke. Sot ajo drejton një nga maternitetet më të mëdha të qarkut. Por unë kuptova diçka tjetër: edhe sikur Majlinda të kishte qenë vërtet sanitare, ne nuk do të kishim pasur asnjë të drejtë ta shihnim nga lart.
Majlinda uli shikimin.
— Edhe unë i kam ushqyer ato batuta, — pranoi Klea. — Më pëlqente të isha e përkëdhelura e mamit. Mendoja se, nëse dikush tjetër ulej poshtë dhe unë në atë çast lavdërohesha, atëherë kisha fituar. Tani e kuptoj se kjo nuk është fitore. Është vetëm pjesëmarrje në mizorinë që i bëhet një njeriu tjetër.
Në tryezë ra një qetësi e rëndë.
Klea e vështroi Majlindën.
— Më fal.
Majlinda heshti për pak.
— Të fal.
— Vërtet?
— Po. Por besimi nuk kthehet me një fjali.
Klea pohoi seriozisht.
— E di. Do të përpiqem ta meritoj.
Atëherë u ngrit edhe Nexhmija.
— Edhe unë dua të them diçka. Majlinda nuk është “sanitarja” e askujt. Ajo është mjeke drejtuese, profesioniste e zonja dhe njeri për të cilin familja jonë duhej të ishte krenuar prej shumë kohësh.
Të afërmit nisën të pëshpërisnin mes tyre.
Saimiri ia mori dorën gruas.
— Jam krenar për ty.
Majlinda e pa me një buzëqeshje të lehtë.
— Atëherë mos e thuaj vetëm kur jemi vetëm për vetëm.
— Nuk do ta harroj.
Nexhmija buzëqeshi me siklet.
— Majlinda, të të hedh pak sallatë?
Dikur, Majlinda me shumë gjasë do të ngrihej vetë dhe do të shkonte te tavolina.
Tani ajo vetëm buzëqeshi qetësisht.
— Po, ju lutem, Nexhmije.
— Patjetër.
Vjehrra zgjodhi pjesën më të mirë dhe ia zgjati pjatën.
Atë mbrëmje, fjala “sanitare” nuk u dëgjua as edhe një herë.
Pak ditë më vonë, në qendrën perinatale u krijua sërish një situatë e vështirë.
U thirr një mbledhje urgjente. Në sallë u mblodhën mjekë, shefa repartesh dhe kryeinfermiere.
Kur Majlinda hyri në sallën e konferencave, punonjësit u ngritën vetvetiu nga vendet e tyre.
Ajo u ndal pranë derës.
— Uluni. Nuk jemi në ceremoni dekorimi.
Shefi i reanimacionit buzëqeshi.
— Doktoreshë Majlinda, për ne ju jeni gjithsesi njeriu para të cilit na vjen natyrshëm të ngrihemi.
Majlinda buzëqeshi pa dashur.
Ajo nuk kishte kërkuar kurrë nderime.
Nuk kishte pasur nevojë për tituj të mëdhenj në tavolina familjare.
Nuk dëshironte që dikush të përkulej para saj.
I mjaftonte vetëm një gjë: që puna e saj, profesioni i saj dhe dinjiteti i saj njerëzor të mos ktheheshin në arsye për tallje.
Për dymbëdhjetë vjet, Nexhmija kishte parë tek ajo vetëm një “sanitare”.
Por kishte mjaftuar një natë e rëndë që një maternitet i tërë t’i tregonte vjehrrës se kush ishte në të vërtetë Majlinda.
Dhe atëherë u bë e qartë përfundimisht: vlera e një njeriu nuk përcaktohet nga fjala me të cilën e thërrasin të afërmit rreth një tryeze festive.
Ajo matet me të mirën që ai është në gjendje të bëjë pikërisht atëherë kur nuk ka më nevojë t’i provojë askujt asgjë.