Kështu, Elira vendosi të vepronte pa humbur kohë. Ajo kontaktoi një burrë nga zona, Besnikun — ish-traktorist që tashmë merrej me riparime të vogla për të nxjerrë ndonjë të ardhur shtesë. Ai erdhi një pasdite, u ngjit mbi çati, kontrolloi dërrasat e kalbura dhe, duke tundur kokën me shqetësim, tha:
— Këtu puna është më e thellë nga sa duket. Nuk mjafton një arnë e vogël, duhet ndërruar pjesë e mirë e çatisë. Por, nëse do vetëm ta mbash përkohësisht që të mos pikojë brenda, mund ta mbuloj me bitum dhe ta fiksoj me gozhdë. Me materialet shkon rreth dhjetë mijë lekë.
— Bëjeni, — u përgjigj Elira pa hezitim.
Një javë më vonë, Besniku u kthye përsëri. Këtë herë mbylli dritaret me dërrasa kompensate që të mos i thyenin adoleshentët e lagjes apo të hynin njerëz të pastrehë. Edhe pesë mijë lekë të tjera. Në kasolle gjeti disa kanaçe bojë të vjetër dhe ca penela; vendosi t’i lyejë kanatet e jashtme që shtëpia të mos dukej aq e braktisur.
— Po gardhin, do ta rregullojmë? — e pyeti ai duke parë rrjetën e anuar.
Elira hodhi sytë mbi telat e ndryshkur dhe psherëtiu.
— Jo tani. Nuk kam mundësi.
— Si të duash. Vetëm ki parasysh se fqinjët mund të lëshojnë bagëtitë dhe ta shkelin oborrin.
— S’ka ç’të shkelet, — tha ajo me lodhje.
Kur u kthye në qytet, ndjeu një shije zhgënjimi. Askush nuk e kishte mashtruar haptazi, por e vërteta nuk i ishte thënë kurrë troç. E ëma kishte pikturuar një tablo idilike: qetësi, ajër i pastër, shtëpi e vetja, liri. Arditi, nga ana tjetër, as që ishte thelluar në situatë — ai kishte marrë apartamentin dhe pjesa tjetër nuk e prekte.
Ndërkohë, Arditi kishte filluar të organizonte jetën e tij. U largua nga banesa me qira dhe u vendos në apartamentin që kishte trashëguar. Bëri disa ndërhyrje të lehta: bojatisi muret, zëvendësoi pajisjet hidraulike, bleu mobilie të reja. Dy muaj më pas e nxori me qira. Gjeti një çift të ri, pa fëmijë e pa kafshë shtëpiake, që punonin online si programues. Tridhjetë mijë lekë në muaj neto, shpenzimet veçmas. Kontratë njëvjeçare.
Në drekët familjare tek e ëma, ku Elira shkonte një herë në muaj të dielave, Arditi tregonte me krenari për këtë arritje.
— Më ranë njerëz shumë korrektë, — thoshte duke lyer bukën me gjalpë. — Të rregullt, të qetë. Pagesën e bëjnë në kohë, madje ndonjëherë edhe para afatit.
Mirela Hoxha buzëqeshte e mallëngjyer.
— Bravo, bir. Babai yt do të ishte krenar. E përdore me mend trashëgiminë.
Elira hante supën në heshtje dhe mendonte se ndoshta i ati do të ishte krenar edhe me të — sikur ta dinte se si ajo paguante çdo muaj për një shtëpi ku nuk jetonte, ku nuk kishte ndërmend të jetonte, dhe që megjithatë po shndërrohej dalëngadalë në gërmadhë, pavarësisht përpjekjeve të saj për ta mbajtur në këmbë.
Kaloi një vit. Elira pagoi edhe periudhën e dytë të taksave — njëzet mijë lekë të tjera që u zhdukën pa kthim. Shtëpia qëndronte, por çdo stinë i hante nga pak. Ajo shkoi disa herë në pranverë e verë, preu barin me një kosë me benzinë që ia kishte huazuar një fqinjë nga pallati, mblodhi mbeturinat në thasë. Punë pa fund dhe pa rezultat: pas një muaji, bari rritej sërish, era sillte qese e shishe plastike të hedhura buzë rrugës.
Një mbrëmje, ndërsa po paguante një faturë tjetër përmes aplikacionit bankar, Elira ndaloi. Gishtat mbetën pezull mbi tastierë. Në mendje i erdhi një pyetje e thjeshtë: “Për çfarë?”
Ishte kaq e qartë dhe njëkohësisht kaq e anashkaluar, sa ajo u drodh lehtë. Pse po e bënte gjithë këtë? Pse shpenzonte para, kohë dhe energji për diçka që nuk i shërbente?
Kujtimet? Ato lidhen me gjyshërit, me fëmijërinë, me shtëpinë e gjallë të dikurshme — jo me këtë trup druri që mban erë myk dhe është mbushur me minj.
Shpresë për të ardhmen? Çfarë të ardhmeje? Për ta restauruar duhen qindra mijëra lekë — para që ajo nuk i kishte dhe as nuk dukej se do t’i kishte. Si mësuese fillore në një shkollë publike, merrte rreth dyzet e pesë mijë lekë në muaj pas tatimeve. Një e treta shkonte për qiranë e një garsoniere në periferi, një tjetër për ushqime dhe fatura. I mbeteshin rreth pesëmbëdhjetë mijë. Pikërisht nga ato pesëmbëdhjetë paguante taksat e shtëpisë. Praktikisht jetonte me dhjetë mijë lekë në muaj. Kursimet ishin të pamundura.
Ajo mbylli aplikacionin pa e përfunduar pagesën. U ul në divan, përqafoi gjunjët dhe vështroi gjatë nga dritarja. Jashtë binte një shi i imët, ndërsa mbi parvaz zvarritej një mizë.
Në fund të pranverës, Mirela i ftoi sërish për drekë familjare. Arsyeja ishte formale: ditëlindja e Arditit — tridhjetë e tre vjeç. U mblodhën të tre. Tryeza ishte e mbushur me sallata, pulë të pjekur, patate. Një darkë e zakonshme, si shumë të tjera.
Si zakonisht, biseda kaloi te çështjet praktike. Arditi përmendi se qiramarrësit i kishin kërkuar të rinovonte pak banjën — disa pllaka ishin shkëputur, silikoni ishte nxirë.
— Do më duhet të investoj, — tha ai me ton serioz. — Ndoshta tridhjetë a dyzet mijë lekë. Por është investim. Po e rregullova siç duhet, e rris qiranë në tridhjetë e pesë. Brenda vitit i nxjerr.
E ëma tundi kokën me mirëkuptim.
— Kështu është me pronat, bir. Duan kujdes, por pastaj të shpërblejnë.
Elira dëgjonte dhe ndiente brenda saj të forcohej një ndjesi acarimi. Jo inat, por një irritim i ftohtë, i arsyeshëm. Absurd.
Arditi shpenzon tridhjetë mijë dhe fiton pesë mijë më shumë çdo muaj. Ajo shpenzon njëzet mijë çdo vit dhe nuk merr asgjë. Megjithatë, të gjithë e konsiderojnë këtë të drejtë.
— Po shtëpia jote, Elira? — pyeti papritur Mirela me buzëqeshje. — Ke shkuar kohët e fundit?
— Po. Muajin e kaluar. Preva barin.
— Pse nuk e rregullon pak oborrin? Mbill lule, ndonjë shkurre. Bëje të bukur.
Elira uli pirunin dhe e pa drejt në sy.
— Mami, sipas teje, ndarja e trashëgimisë ishte e drejtë?
Pyetja doli e qetë, pa sfidë, por me një theks që e bëri Mirelën të heshtte për një çast.
— Unë mendoj se po. Secili mori pjesën e vet.
Elira buzëqeshi lehtë, me lodhje.
— Pjesën e vet?
Arditi u drejtua në karrige. Diçka në zërin e saj nuk i pëlqeu.
— Çfarë po nënkupton? — pyeti me ton të tendosur.
Elira u mbështet pas dhe kryqëzoi krahët, më shumë për të mbledhur veten sesa për demonstrim.
— Arditi mori një apartament që i sjell tridhjetë mijë lekë në muaj. Treqind e gjashtëdhjetë mijë në vit fitim të pastër. Unë mora një shtëpi që kërkon shpenzime të vazhdueshme dhe që çdo muaj më thith para nga xhepi…